Cinco Villas

De Biquipedia
(Reendrezato dende Zinco Billas)
Ir ta: navego, busca
Ta atros emplegos d'o toponimo Cinco Villas se veiga Cinco Villas (desambigación).
Cinco Villas
Comarca d'Aragón
Logo Zinco Billas.png
Uncastillo, Cinco Villas, Zaragoza.jpg
Anvista d'Uncastiello dende o castiello.
Capital
 •Municipios
Exeya d'os Caballers
31
Entidat
 •País
 •Provincia
Comarca
Flag of Aragon.svg Aragón
Zaragoza
Superficie
 •Total

3.062,5 km²
Población
 •Total
 •Densidat

32.669 hab.
10,667 hab./km²
Localización de Cinco Villas (Aragón).svg
Mapa de situación en Aragón
comarcacincovillas.es

As Cinco Villas ye una comarca aragonesa situada a lo norte d'a provincia de Zaragoza. Ye a comarca mayor d'Aragón. As villas historicas que dan nombre a la comarca son Uncastiello, Taust, Sadaba, l'actual capital Exeya y l'antigua capital y que n'heba estato historicament Sos d'o Rei Catolico.

Muga a l'ueste con Navarra, a l'este con a Plana de Uesca, a lo sud con a Ribera Alta de l'Ebro, a comarca de Zaragoza y o Campo de Borcha y a lo norte con a Chacetania.

Historicament, Petiella d'Aragón (que hue fa parte de Navarra) perteneix a las Cinco Villas.

Parla[editar | editar código]

En a més gran parte d'os lugars se charra un castellán con muitos aragonesismos en linia con l'aragonés occidental y l'ayerbense (la parla d'o vicín lugar de Morillo de Galligo ye l'ayerbense). En bells lugars d'o norte y noreste d'a comarca la chent més viella en los anyos 1980 encara conoixeba l'aragonés d'haber-lo sentito de chóvens pero ya no lo charraba. Sindembargo, Longars ye o lugar d'a comarca a on mas s'ha conservato l'emplego de l'aragonés y ye considerato por a Lei d'uso, protección y promoción d'as luengas propias d'Aragón como parte d'a zona d'utilización historica predominant de l'aragonés.

Territorio y población[editar | editar código]

Num.
Municipio
Superficie
(km²)
%
d'o total
Población
(2007)
%
d'o total
Altaria
(metros)
Lugars
1 Ardisa 27 0,89 86 0,26 433 Casas d'Esper, Sierra os Blancos.
2 Asín 18 0,59 111 0,34 584
3 Bagüés 30 0,98 33 0,01 890
4 Biel 130 4,27 221 0,67 785 Fuencalderas.
5 Biota 128 4,2 1.135 3,42 485 Malpica d'Arba.
6 Castellón de Val de Chasa 110 3,61 289 0,87 521
7 Castiliscar 40 1,31 360 1,84 493
8 Exeya d'os Caballers 609 20 16.935 51,02 320 Bardena, O Bayo, Escorón Alto, Escorón Baixo, Farasdués, Pinsoro, Rivas, O Sabinar, Santa Anastasia, a Valarenya.
9 Erla 19 0,62 434 1,31 425 Paúls
10 O Frago 33 1,86 115 0,35 629
11 Isuerre 20 0,66 45 0,14 661
12 Layana 3 0,1 116 0,35 486
13 Lobera d'Onsella 32 1,05 59 0,18 672
14 Longars 49 1,61 43 0,13 840
15 Luesia 126 4,13 416 1,25 810
16 Luna 308 10,11 855 2,58 477 Chúnez, Lacorvilla, Lacasta.
17 Marracos 17 0,56 114 0,34 688
18 Navardún 24 0,79 44 0,13 526 Gordués, Gordún
19 Orés 54 1,77 106 0,32 647
20 As Pedrosas 18 0,59 106 0,32 475
21 Piedratallada 22 0,72 167 0,50 423
22 Os Pintanos 79 2,59 43 0,13 809 Pintano, Undués-Pintano.
23 Puent de Luna 9 0,29 60 0,18 430
24 Sadaba 129 4,23 1.692 5,01 454 Alera.
25 Sierra de Luna 43 1,41 309 0,93 401
26 Sos d'o Rei Catolico 216 7,09 712 2,14 652 Barués, Campo Reyal, Castiello Barués Mamillas, Novellaco, Sofuentes.
27 Taust 405 13,29 7.489 22,51 270 Sancho Abarca, Santa Engracia.
28 Uncastiello 230 7,55 819 2,47 601
29 Undués de Lerda 43 1,41 64 0,19 633
30 Urriés 37 1,21 47 0,14 557 Viliella, Ruesta
31 Val Palmas 39 1,28 166 0,50 493
# Cinco Villas 3.047 33.196

Vinclos externos[editar | editar código]


 
Municipios d'a comarca d'as Cinco Villas
Ardisa | Asín | Bagüés | Biel | Biota | Castellón de Val de Chasa | Castiliscar | Exeya d'os Caballers | Erla | O Frago | Isuerre | Layana | Lobera d'Onsella | Longars | Luesia | Luna | Marracos | Navardún | Orés | As Pedrosas | Piedratallada | Os Pintanos | Puent de Luna | Sadaba | Sierra de Luna | Sos d'o Rei Catolico | Taust | Uncastiello | Undués de Lerda | Urriés | Val Palmas


 
Comarcas d'Aragón
Bandera d'Aragón
Alto Galligo · Andorra-Sierra d'Arcos · Aranda · Baixo Aragón · Baixo Aragón-Casp · Baixo Martín · Campo de Belchit · Campo de Borcha · Campo de Carinyena · Campo de Daroca · Chacetania · Cinca Baixa · Cinca Meya · Cinco Villas · Comunidat de Calatayú · Comunidat de Teruel · Cuencas Meneras · Gúdar-Chabalambre · A Litera · Mayestrato · Matarranya · Monegros · Plana de Uesca · Ribagorza · Ribera Alta de l'Ebro · Ribera Baixa de l'Ebro · Sierra d'Albarrazín · Sobrarbe · Semontano de Balbastro · Tarazona y Moncayo · Xiloca · Val de Xalón · Zaragoza