Turbón

De Biquipedia
Ir ta: navego, busca
Turbón
Anvista de Turbón
Anvista de Turbón
Situación
Situación Ribagorza, Aragón
Latitut
Lonchitut
Cheografía
Cordelera Pireneus
Altaria 2492 m
Primera puyada
Rota mas fácil
Mapa
Perineu Aragonés (orografía).png
Montanya.svg

Turbón (en catalán Turbó) ye un macizo d'as sierras interiors[1] d'o Pireneu aragonés, situato en a comarca de Ribagorza, que tien a suya tuca a 2.492 metros d'altaria dencima d'o libel d'a mar.

S'orienta de norte ta sur, dominando por l'este a cuenca d'o río Isabana y por l'ueste, a depresión de Campo.

Toponimia[editar | editar código]

A l'egual que Moncayo este oronimo se fa servir sin d'articlo, como veyemos en o dito meteorolochico aragonés:

Boira en Turbón / agua en Aragon

En textos grausins d'a primera mitat d'o sieglo XX veyemos tamién Turbón sin articlo:

Ridiez, Falcón, sin remedio / mo'n irem ben de maitino / antes que los esquilleros empezan a posar ruido y quan pasen por Turbón chuflarem enta Cotiella / a mi hermano Chuanicón / y mos trobe en Santa Lestra...[2]

Referencias[editar | editar código]

  1. (es) Julio Muñoz Jiménez, Concepción Sanz Herráiz: Guía Física de España. 5 Las Montañas. Alianza Editorial, 1995, pp 286-288.
  2. (es) Vicente de Vera, Eduardo: Textos en grausino (1904-1985). Zaragoza, Diputación Cheneral d'Aragón (col. «O pan de casa nuestra», 3), 1986. p 117.

Se veiga tamién[editar | editar código]


 
Macizos, sierras y sarratos pirenencos y prepirenencos
Macizos As Tres Serols | Corberas | Cotiella | La Maladeta | Os Infiernos | Plantaurel | Turbón
Sierras Caballera | d'a Monchoya | d'a Partaqua | d'Abodi | d'Aineto | d'Alano | d'Arro | d'el Cadí | d'el Montsec | d'Erata | d'Esdolomada | de Balcetz | de Baraguás | de Berganui | de Buil Camporretuno | de Campanué | de Canciás | de Cis | de Chía | de Gabardiella | de Gabardón | de Gratal | de Guara | de Illón | de l'Albera | de l'Entremont | de la Carrodilla | de Leire | de Luesia | de Muro de Roda | d'Orba | de Partara | de Peranera | de Picardiello | de Portiello | de Queralt | de Sant Chuan d'a Penya | de Sant Martín d'a Solana | de Sant Quílez | de Sant Visorio | de Santo Domingo | de Sarbil | de Xabierre | Ferrera | Tendenera
Sarratos d'o Sarrastanyo | de Trillo


 
Mitolochía aragonesa
 Dioses Anayet - Arafita - Balaitús - Bébrix - Culibillas - Gabardiella - Gabardón - Hercules - Gratal - Pyrene
 Chigants Aneto - Atland - Ciclope de l'aniello - Cherión - Chenios d'as nieus - Chigant de Muyed - Chuan Ralla - Fotronero - Guara - Home granizo de Turbón - Home granizo d'a Val d'Onsella - Rondán - Silván
 Sers Basaharau - Bilbiana - Belaín - Diaple - Diaplerons - Moras - Encantaria - Ensundiero - Fada - Filadera - Folletz - Furtaperas - Hebe - Lainas - Mamés - Mariuena - Martinico - Minairons - Home choto - Home granizo - Pastor de lupos - Peinadora - Sacamantecas - Unyazas
 Bruixas y bruixons Amaría d'Arbués - Catalina Aznar - Cristineta d'Alcoleya - Devinaire - Gracia Bielsa - Gracia de Valle - Glaudonetas - Martina Gen - Maut - Pedro Arruebo - Pedro de Ysabal - Tía Casca - Tía Galga - Tía Picolla - Urganda
 Animals Babieca - Buco - Caballo - Can - Craba - Dragón - Gato - Lacuerco - Liebre - Lupo - Onso - Sirpient
 Pantasmas Abad d'Alquezra - Almetas de Roldán - Berenguer de Bellvis - Celina - Cura de Benás - Doncella de Buera - Lumbretas - Guzpatas - Pantasma d'Asba - Pantasma d'a lungara - Pantasma de Sarinyena - Pantasma de Sant Chuan d'a Penya - Pantasmas de Sopeira - Pantasma d'a villa de Sos - Prior d'Urmella
 Elementos Almetas - Aniello machico - Brinzoner - Cardincha - Durendart - Esconchurador - Espantabruixas - O Libret - Religada
 Leyendas Aimants de Teruel - Árbol de Sobrarbe - Trachinero d'Espés - Barón Artal de Mur - Barón d'Escrich - Barón d'Espés - Campana de Uesca - Campana de Viliella - Cuento d'os cheposos - Fustero de Bara - Cazataire maldito - Ferrero de Serradui - Fortún de Vizcarra - Franceset de Castanesa - Fundación de Sant Chuan d'a Penya - Galino Galinás - Marieta - Palafox - Santo Gredal - Tío Apolinar - O toro y a estrela - La soterrada viva d'Alfambra - Viellas pervivients
 Paraches Basa de la Mora - Pozo de Sant Lazaro - Turbón