Laos

	ສາທາລະນະລັດປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ; Sathalanalat Paxathipatai Paxaxon Lao
(En detalle)	(En detalle)
	Lema nazional: Paz, Independenzia, Democrazía, Unidat y Prosperidat
	Inno nazional: Pheng Xat Lao
Capital; • Poblazión	Vientiane; 200.000
Mayor ziudat	Vientiane
Idiomas ofizials	Lao
Forma de gubierno President; Primer menistro	Republica sozialista; Choummaly Sayasone; Bouasone Bouphavanh
Independenzia; De Franzia	; 19 de chulio de 1949
Superfizie; • Total; • % augua	Posizión 79º; 236.800 km²; 2%
Poblazión; • Total; • Densidat	Posizión 101º; 5.635.967; 24 ab./km²
PIB (PPA); • Total ([[]]); • PIB per capita	Posizión º; ;
Moneda	Kip
Chentilizio
Zona oraria	UTC +7
Dominio d'Internet	.la
Codigo telefonico	++856
Prefixo radiofonico
Codigo ISO
	Miembro de: ASEAN, ONU

De Biquipedia

Ir ta: nabego, busca

A Republica Democratica Popular Lao (Laos) ye un país sin de salita á lo mar d'o sudeste asiatico, muga con Myanmar, a Republica Popular China á lo norueste, Bietnam á l'este, Cambocha á lo sur, y Tailandia á l'ueste.

O termín lao ye emplegato más con frecuenzia ta referir-se á la luenga dominán y a chen de Laos. Ye tamién una forma de latinizada d'a parabra Laos en a luenga Lao (ລາວ). Ye a begadas emplegata en anglés ta referir-se tamién á lo país. O país se clamó Lan Xang ("Tierra d'o Millón d'Elefáns") entre os sieglos XIV y XVIII.

[editar] Istoria

[editar] Preistoria

Os restos arqueolochicos más antiguos d'o país se troban en a clamata Plana d'as charras, una plana á 1.200 metros d'altaria denzima d'o ran d'a mar, con restos de charras d'arredol d'os sieglos V aC-VIII dC.

Arredol d'o sieglo V dC, o país fue chusmeso á enfluyenzias d'os premitibos reinos khmers, incluyendo entre istas enfluyenzias a cibilizazión indiana u o budismo, que plegó á Laos a trabiés d'a cibilizazión Dvaravati. D'ixas calendatas ye o chazimiento arqueolochico de Vat Phou, en o sur d'o país.

[editar] Plegata d'os tais ta la rechión

O Vat Xieng Thong en Luang Prabang.

Arredol d'o sieglo XII plegan ta la rechión os pueblos tais dende os suyos territorios orichinals en a China meridional, y en 1333 se funda o clamato Lan Xang (o país d'o milión d'alifants), y tien lugar a implantazión definitiba en o país d'a relichión budista. O reino se consolida y, dimpués d'a primera capital en Luang Prabang, arredol de 1550 esdebién nueba capital l'autial capital d'o país, Vientiane. Con l'anexión de Chiang Mai, o reino plega ta la suya masima estensión.

[editar] A decadenzia d'os sieglos XVII-XVIII

Sin d'embargo, en os sieglos XVII-XVIII bi ha una fragmentazión d'o reino y bellas probinzias pasan á mans de birmans, chins u siameses. En 1798 Vientiane ye conquerita por os siameses (l'autual Tailandia) que dominan os tres reinos que forman o país en o sieglo XIX.

[editar] A colonizazión franzesa

En 1893, o diplomatico franzés Auguste Pavie, bizeconsul de Franzia en Luang Pragang, chunto con as azions de fuerza d'a Marina de Guerra franzesa, que bloqueyó as costas de Tailandia, o Siam zedió á Franzia a marguin cucha d'o río Mekong y sinnó tratatos en 1902 y 1904 reconoxendo o proteutorato franzés en Laos, integrato en 1899 en a Indochina franzesa. Simbolo d'a situazión de colonialismo franzés, en 1904 puyó ta o tron Sisavang Vong, en un largo reinato dica 1959.

[editar] Segunda Guerra Mundial

En a Segunda Guerra Mundial, as tropas d'o Chapón ocuporon a colonia d'a Indochina franzesa en diziembre de 1941, dimpués de l'ataque a Pearl Harbor. Os chaponeses abieron o país en o suyo poder dica o final d'a guerra, en 1945. Sin d'embargo, como a ocupazión militar chaponesa se fezió con l'acuerdo d'o Gubierno d'a Franzia de Vichy d'o mariscal Pétain, ufizialment o país seguía siendo territorio franzés.

Dimpués d'a imbasión chaponesa, Tailandia, que yera aliata d'o Chapón, obtenió a zesión por en 1941 a Franzia de Vichy d'os territorios laosians á l'ueste d'o río Mekong.

En os zaguers moments d'a guerra, os chaponeses, ta impedir o retorno d'as potenzias colonials europeyas, aduyaron á l'independenzia d'o país, proclamata o 8 d'abril de 1945 por o rei Sisavang Vong acuziato por a presión chaponesa.

[editar] Posguerra

En 1946, Franzia conzedió á Laos a suya autonomía en a clamata Union Française (Unión Franzesa).

En os Acuerdos de Chinebra en 1958, dimpués d'a redota en a Guerra d'Indochina (con a redota final en a batalla de Dien Bien Phu), Franzia azeptó conzeder a suya independenzia á os territorios d'a Indochina franzesa: Laos, Cambocha y Bietnam, anque Bietnam yera dibidito probisionalment entre Bietnam d'o Norte y Bietnam d'o Sur.

[editar] Guerra d'o Bietnam

A pista Hô Chi Minh en Laos en 1967.

En 1962, a situazión en Laos yera de ruptura, encara que s'eba formato un Gubierno d'unidat nazional. Á o sur d'o país yeran os anticomunistas y os partidarios d'a neutralidat en a Guerra de Bietnam, y á o norte yera o Panthet Lao. O país yera ocupato, á más á más, por as tropas d'Estatos Unitos, Bietnam d'o Sur y Bietnam d'o Norte y por a guerrilla bietnamita, o Viet Minh, que s'enfrentaban en a Guerra d'o Bietnam.

Os Estatos Unitos en ista epoca preteneban a neutralidat d'o país, y en 1962 o president estatounitense John F. Kennedy firmó un acuerdo con o Bietnam d'o Norte, ta a retirata d'o Exerzito Popular bietnamita y d'o Exerzito estatounitense. Sin d'embargo, os guerrillers d'o Viet Minth siguioron en o país, formando a clamata pista Hô Chi Minh u ruta Hô Chi Minh ta l'abastezimiento d'os guerrillers comunistas en o sur de Bietnam.

En 1963, o Panthet Lao lanzó una ofensiba melitar que ocupó gran parte d'o país. Anque os Estatos Unitos no quisioron implicar-se con tropas d'o exerzityo regular, bi enbioron as tropas espezials, incluyendo tropas d'a CIA, ta adiestrar y armar á as tribus d'as montañas contra os comunistas. Á más á más, os abions estatounitenses bombardeyaban o país, en a zona d'a pista Hô Chi Minh.

Dica o 23 de febrero de 1973 no bi abió un alto o fuego en Laos.

En 1975, en os moments finals d'a Guerra d'o Bietnam, o Panthet Lao derrocó á o rei Savang Vatthana (que abdicó o 2 d'abiento) y prenió o poder, creyando a Republica Democratica Popular de Laos.

[editar] Organizazión territorial

Mapa d'as probinzias de Laos.

Laos ye dibidito en 16 probinzias (khoueng), 1 munizipalidat* (kampheng nakhon), y una zona espezial** (khetphiset):

[editar] Enrastres esternos

Se beigan as imachens de Commons sobre Laos.

Estatos d'Asia

1. Perteneix á Europa por razons culturals e istoricas, anque ye situato cheograficament en Asia

2. Se beiga Estatus politico de Taiwán

3. Territorios controlatos por Israel e gubernatos por l'Autoridat Palestina.

Entidaz espezials: Hong Kong | Macau

Laos

De Biquipedia

Contenius

[editar] Istoria

[editar] Preistoria

[editar] Plegata d'os tais ta la rechión

[editar] A decadenzia d'os sieglos XVII-XVIII

[editar] A colonizazión franzesa

[editar] Segunda Guerra Mundial

[editar] Posguerra

[editar] Guerra d'o Bietnam

[editar] Organizazión territorial

[editar] Enrastres esternos

Bisualizazions

Ferramientas presonals

Nabego

Mirar

Ferramientas

En atras luengas