Melitar
De Biquipedia
_en_.jpg)
Un melitar ye una presona que fa d'o serbizio en as Fuerzas Armatas regulars o suyo meyo de bida. Encuadrato asinas en as Fuerzas Armatas, i ocupa un puesto cherarquico, conoxito como rango u grau. Ista carauteristica esferenzia á o melitar, perteneixent á una organizazión controlata direutament por o estato, d'as fuerzas paramelitars; o melitar ye asinas identificato por o suyo uniforme y por a suya pertenenzia á una unidat melitar cherarquicament organizata. Cal parar cuenta que a composizión d'as Fuerzas Armatas puet estar boluntaria u tamién por o sistema de leba dentre os zebils ta encorporar-los-ie temporalment.
Tamién cal esferenziar-lo d'o merzenario, que fa parte d'as Fuerzas Armatas encara que dentro d'una unidat melitar pribata, encara que baxo o control tiorico d'o estato que la contrata.
Antiparte, cal esferenziar-lo d'o terrorista, que fa referenzia á las presonas que emplegan a biolenzia contra as instituzions estatals ta conseguir as suyas finalidaz politicas, y d'o resistent, que ye una presona que no fa parte d'una unidat melitar organizata ni ye baxo o control estatal, emplegando a biolenzia, pero que á sobent se considera que actúa ta lograr o restablimiento d'a independenzia d'o suyo país, que ye ocupato melitarment por una potenzia forana.
Ta rematar, s'esferenzia d'atras unidaz armatas, como a Polizía, en que a suya misión prenzipal no ye de mantener l'orden interno d'o país, sino a protezión d'as suyas mugas contra un enemigo forano.
Contenius |
[editar] Etimolochía
A parola probién d'o latín militarius, deribato de miles (ye dezir, soldato).
[editar] Tipos de melitars
En resumen, un melitar puet estar:
- Presonal contratato por un tiempo ta fer as funzions melitars, con carauter boluntario.
- Presonal de carrera, ye dezir, que ha feito os estudeyos d'a carrera melitar en una Academia melitar y sirbe á sobent como ofizial u subofizial.
- Presonal enrolato por o estato de forma obligatoria como un deber zebico, en as clamatas lebas, como en o sistema que esisteba en España dica os años 1990, en que toz os ziutadans de chenero masculín pasaban una añada (u dica dos añadas, d'antis más) en o Exerzito.
- Presonal zebil enrolato forzosament en caso de guerra.
[editar] Funzions d'o melitar
Un melitar puet tener una autibidat operazional en o campo de batalla, de mando superior u d'ofizina. A organizazión d'un exerzito fa nezesarios un mando (t'a coordinazión d'as tropas) y una lochistica, components de muita importanzia. Á sobent se charra d'«escalerón»: escalerón de mando, escalerón lochistico y escalerón operazional.
Ta os emplegos operazionals, se puet destinguir:
- O caballero u miembro de l'Arma de Caballería. Antes más á caballo, o termín s'emplega dende meyatos d'o sieglo XX, alto u baxo, ta referir-se á l'arma blindata.
- O infant u miembro de l'Arma d'Infantería, qui luita á piet.
- O marín u miembro de l'Armata, qui luita en a mar.
- O piloto melitar u abiador melitar, miembro de l'Abiazión melitar, que luita en l'aire.
- O incheniero melitar, miembro de l'Arma d'Incheniers melitars.
- L'artillero, miembro de l'Arma d'Artillería.
Cal parar cuenta tamién d'atras autibidaz melitars, como a Intelichenzia melitar, adedicata á o Espionache y contraespionache, ya siga en l'interior d'o propio país u en l'esterior, ta reunir informazions sobre as autibidaz, tecnicas, disposizión y capazidaz d'atros exerzitos foranos.
A zenzia tien tamién muita importanzia en o suyo uso melitar, y tamién se charra asinas d'a zenzia melitar, á ormino t'o desembolique d'a tecnolochía melitar.
