Yesero
| Yesero | |
|---|---|
| Municipio d'Aragón | |
|
Una borda en Yesero |
|
| Entidat • País • Provincia • Comarca |
Municipio Alto Galligo |
| Superficie | 30,2 km² |
| Población • Total |
70 hab. |
| Altaria | 1.132 m. |
| Distancia • 80 km |
enta Uesca |
| Codigo postal | 22639 |
| Chentilicio | yeserense |
| Parroquial • Diocesi •Arciprestato |
Bispau de Chaca Biescas |
| Coordenatas | 42°37’ 1’’N 0°15’ 0’’U |
Yesero (en castellán Yésero) ye un municipio aragonés d'a provincia de Uesca situato en a comarca de l'Alto Galligo.
Contenius |
[editar] Cheografía
Ye situato en a val de Gavín, sobre o barranco de Sía y entre a sierra Tendenera y o mont Erata. L'acceso a o lugar se fa por a carretera N-260 que comunica Biescas y Broto, por meyo d'o puerto de Cotefablo.
[editar] Toponimia
Apareixeba ya en os decumentos de 1076 y en l'anyo 1488 b'heban diez fuegos. A la fin d'o sieglo XV yera a población más gran d'a val.
O nombre d'o lugar puet venir d'o latín "gypsum" que significa cheso.
[editar] Molimentos
A suya ilesia parroquial, de Sant Saturnín ye d'o sieglo XVII, construyita sobre atra más antiga que yera d'estilo romanico sarrablés, d'a que encara s'alzan dos chicotas finestras en a suya torre.
Tamién destaca l'armita d'a Virchen d'as Nieus, situata en a confluyencia d'os barrancos de Sía y d'o Infierno, fue construyita en os sieglo XVII. En 1885 se diz que a Virchen d'as Nieus intrecedió por os habitants de Yesero ta librar-les d'una epidemia de colera que b'heba en Biescas y Gavín.
Aintro d'a suya arquitectura popular b'ha casas d'os sieglo XVIII con os tipicos elementos pirenencos como as chamineras tronconicas y os espantabroixas. Destaca prencipalment a Casa de la Pez, un edificio d'o sieglo XV a on antigament se feba "pegunta", "pez", u "pego", actividat economica prencipal de Yesero. Ista casa tamién ha estato en a suya historia ayuntamiento, escuela, garchola y fustería. Ye por ixo que a embotada que se da a os yeserenses ye "pecers" (tamién "pulidos")
[editar] As casas de Yesero
As casas tradizionals en Yesero son Camón, Rodrigo, de Usla, Chuanica, Macuarrer, Salvador, Agustín, Lazarico, Chila, Fuendalón, Tristán, Orús, Mariola, Pascual, Sebastián, Marco, Biegas, Antona, Barbero, Casasús, Mandadilla, Sastre, Cazcarro, Chuana, Lisón, Launa, Bonachón, Barón, Teresa, Coix, Petrincad, Aniel, Francho, de Chacó, de Moreo, Nadal, Juana, Ruaba, Ferrero y Ferrera.
[editar] Administración
[editar] Reparto de concellers
|
|
|||||||||
| Partito | 1979 | 1983 | 1987 | 1991 | 1995 | 1999 | 2003 | 2007 | 2011 |
| Partido de los Socialistas de Aragón | 2 | ||||||||
| Partido Aragonés | 1 | ||||||||
| Total | 3 | ||||||||
[editar] Alcaldes
| Lechislatura | Nombre | Partito politico |
|---|---|---|
| 1979–1983 | ||
| 1983–1987 | ||
| 1987–1991 | ||
| 1991–1995 | ||
| 1995–1999 | ||
| 1999–2003 | ||
| 2003–2007 | ||
| 2007–2011 | María Jesús Acín Sanromán | Partido de los Socialistas de Aragón |
| 2011–2015 | María Jesús Acín Sanromán | Partido de los Socialistas de Aragón |
[editar] Fiestas
- A fiesta chicota se fa o 20 de chinero, en honor a Sant Sabastián. A vispra d'iste día de nueis se fa una chera en a plaza de Fenero arredol d'a quala i son os vecins d'o lugar.
- As fiestas mayors son o cabo de semana mas amán d'o 8 de setiembre, en honor a la Natividat d'a Virchen.
[editar] Vinclos externos
- (an) Yesero
- (es) Os zerrigueltaires
| Municipios d'a comarca de l'Alto Galligo | |
|---|---|
| Biescas | Candarenas | Oz de Tena | Pandicosa | Samianigo | Sallent de Galligo | Yebra de Basa | Yesero |