Idioma asturiano
| asturiano Asturianu |
||
|---|---|---|
| Atras denominacions: | Bable | |
| Parlato en: | Asturias | |
| Rechión: | ||
| Parladors:
• Nativos: |
550.000
• 100.000 |
|
| Posición: | {{{rank}}} (Ethnologue 1996) | |
| Filiación chenetica: | Indoeuropea Luenga italica |
|
|
|
||
| Oficial en: | Garra país | |
| Luenga propia de: | {{{propia}}} | |
| Reconoixito en: | {{{reconoixito}}} | |
| Regulato por: | Academia de la Llingua Asturiana | |
|
|
||
| ISO 639-1 | ||
| ISO 639-2 | ast | |
| ISO 639-3 | ast | |
| SIL | ast | |
L'asturiano (asturianu) ye una luenga romance fablata en o Prencipato d'Asturias, y fa parte d'o conchunto Astur-Leyonés con o mirandés y con o leyonés. Seguntes estimacions lo charran 550.000 presonas en Asturias, y 100.000 d'ixas presonas lo tienen como primera luenga y 450.000 como segunda.
As parlas asturianas se distribuyen en as tres brancas dialectals de l'astur-leyonés.
As parlas d'Asturias y muga con Portugal se conservan menos influitos por lo castellán que en Leyón u Cantabria, pero tamién son más trestallatos en parlas locals de distribución chicota por arcaísmos y fenomenos muito locals.
Por razons historicas y demograficas, o estandar lingüistico s'alazetó en os dialectos centrals de Asturias. Bi ha una gramatica de l'asturiano, un diccionario d'a luenga asturiana y unas normas ortograficas de l'asturiano, que no coinciden con as feitas pa o mirandés y o leyonés, que dende bells puntos de vista costituirían con l'asturián una mesma luenga astur-leyonesa.
| Variants y denominacions de l'astur-leyonés en diferents demarcacions administrativas. | ||
|---|---|---|
| Asturián | Leyonés | Mirandés | Montanyes o Cantabro | ||
| Luengas romances | ||
|---|---|---|
| Aragonés | Arrumán | Asturleyonés | Castellán | Catalán | Corso incluindo o gallurés | Chodigoespanyol | Dalmata | Francés incluindo o diasistema d'as luengas d'oïl con o Borgonyón, Campanyés, Franco-Contés, Galó, Lorenés, Normando (Guernesiés y Jèrriais), Petavín-Santonchés, Picardo y Valón | Francoprovenzal | Friulán | Gallego | Istriot | Istrorrumán | Italián | Ladín | Ligur | Lombard | Meglenorrumán | Napolitán | Occitán incluindo o gascón y l'aranés | Piemontés | Portugués | Rumanch | Rumán | Sardo incluindo o sasarés | Secilián | Venecián | ||