Berlín

De Biquipedia
Ir ta: navego, busca
Articlo d'os 1000
Berlín
Berlin
Ciudat y estato d'Alemanya
Flag of Berlin.svg Escudo
Bandera Escudo
Deutschland Lage Berlins.svg
Mapa de situación en Alemanya
Entidat
 • Estato
 • Capital
Estato
Flag of Germany.svg Alemanya
Berlín
Alcalde
 • Partito en o poder
Michael Müller (SPD)
SPD, CDU
Superficie
 • Total

891,68 km²
Población
 • Total
 • Densidat
(2014)
3.437.916 hab.
3.856 hab/km²
Codigo ISO DE-BE
Chentilicio Berlinés/a
http://www.berlin.de/

Berlín (prenunciato en alemán ) ye una ciudat que ye a la vegata a capital d'Alemanya y d'un estato federato (rechión d'Alemanya). A ciudat s'entivoca cheograficament con o estato, que ye rodiato de raso por o de Brandemburgo (veyer mapa), d'o qualo se desalpartó en 1920.

Trescruzata por o río Spree y situata a una a distancia de bells 70 km d'a muga entre Alemanya y Polonia, Berlín ye a ciudat más poblata y ampla d'o país, asinas como una d'as mas destacatas en politica d'a Unión Europea (UE). A suya población ye de 3.437.916 habitants en una superficie de 891,68 km², con una densidat de población de 3.856 hab/km² (2014).

Berlín, una ciudat d'a quala ya se decumenta a suya existencia en o sieglo XII, estió a capital d'o Reino de Prusia, y dimpués d'o Imperio alemán dende a unificación alemana en 1871 dica a fin d'a Segunda Guerra Mundial con a redota d'o Tercer Reich, amás de mientres a Republica de Weimar. Dende 1945 dica 1946, a ciudat estió dividita en quatre zonas d'ocupación melitar d'os Aliatos. En 1949, a nueva Alemanya Occidental establió a suya capital en Bonn, y a Republica Democratica Alemanya creyata por a Unión Sovietica establió a suya capital en Berlín, encara que nomás en l'antiga Zona d'ocupación melitar sovietica. En 1990 a capital de l'Alemanya reunificata se transfirió a Berlín dende a ciudat de Bonn.

A ciudat de Berlín ye una d'as mas importants metropolis d'Europa, destacando por o suyo papel en a Cultura, a Historia, a Sciencia, os medios de comunicación y tamién por o suyo papel en a politica. Tamién ye un activo centro industrial, encara que as suyas industrias son mas que mas en sectors tecnolochicament abanzatos, como telecomunicacions, optoelectronica,Tecnolochías d'a Información y a Comunicación, industria automobilistica, incheniería biomedica u biotecnolochía. En a suya faceta cultural, destaca por os suyos museus, universidatz u orquestas.

Historia[editar | editar código]

Gnome-searchtool.svg
Ta más detalles, veyer l'articlo Historia de Berlínveyer os articlos [[{{{2}}}]] y [[{{{3}}}]]veyer os articlos [[{{{4}}}]], [[{{{5}}}]] y [[{{{6}}}]]veyer os articlos [[{{{7}}}]], [[{{{8}}}]], [[{{{9}}}]] y [[{{{10}}}]].

Encara que a ciudat de Berlín se fundó alto u baixo en 1200, hue en día no bi ha repuis d'ixas primeras anyadas d'a ciudat, que en ixe inte yera nomás que una chicota localidat establita en as mugas orientals d'o Sacro Imperio Román Chermanico con os pueblos eslavos encara no chermanizatos. Nomás quan en o sieglo XV Frederico I esdevenió elector d'o Electorato de Brandenburgo s'alazetó o desembolique de Berlín, que estió a ciudat que esdevenió a suya capital, mesmo que continó estando a capital d'as succesivas entidatz politicas que naixioron como herencio de Brandenburgo, dica esdevenir en zaguerías d'o sieglo XX a capital de l'Alemanya reunificata, en o rechimen politico dito Imperio alemán.

Anvista d'a Potsdamer Platz de Berlín en 1945, en rematar a guerra.

En os anyos 1920 a ciudat de Berlín yera una d'as ciudatz con una mayor presencia en a cultura europea, pero ixo cambeó de raso con l'abanze d'o nazismo y d'o Tercer Reich, en un proceso que remató en zaguerías d'a Segunda Guerra Mundial con l'apocalipsi d'o nazismo en a batalla de Berlín entre l'Exercito Royo y a Wehrmacht, rematando con os repuis que encara no heban destruito os bombardeyos aerios d'os Aliatos occidentals mientres a guerra. Quan remató a guerra, a ciudat quedó dividita, en un reflexo d'a mesma división d'Alemanya en Alemanya Occidental y Alemanya Oriental, dica a reunificación d'Alemanya mientres os anyos 1990, quan a ciudat tornó a estar a capital d'una Alemanya una atra vegata unificata. Mientres os anyos 1960 se bi devantó o dito muro de Berlín, que deseparaba, encerclando-la, a parte d'a ciudat que feba parte de l'Alemanya Occidental. Ta la recuperación d'a suya capitalidat, en chunio de 1991 se votó una en lechislación especifica en o Bundestag, y en 1999 prencipió o proceso de teslato d'as oficinas gubernamentals dende Bonn enta Berlín.

Cheografía[editar | editar código]

A ciudat de Berlín se troba situata en una plana, a dita plana chermano-polaca, a 33 metros d'altaria sobre o ran d'a mar, en a confluencia d'o río Havel (afluent d'o río Elba) con o suyo afluent o río Spree. A cantos d'istos ríos se troban muitos lacos, estando mesmo ista a etimolochía d'o nombre d'a ciudat, que deriva d'a radiz brl con o significato de "puesto humido" (en cuentas d'a etimolochía popular, que relaciona o toponimo con a palabra Bär, que significa "onso".

Actualment Berlín s'estendilla en un territorio que dista d'este enta ueste una distancia d'alto u baixo 45 km, con una distancia norte-sud de bells 38 km, rodiato de raso por o estato de Brandemburgo, con o qualo heba formato historicament una unidat.

Administración[editar | editar código]

Administrativament, Berlín no ye nomás que una ciudat, sino que amás ye uno d'os estatos federatos (länder) alemans, estando asinas una ciudat-estato, mesmo que Hamburgo y Bremen. Sindembargo, istas dos ciudatz ya teneban una tradición de sieglos de semi-independencia mientres o Sacro Imperio Román Chermanico y por contra Berlín plegó a ixe estatus pos as mesmas circunstancias d'o suyo desembolique urbán mientres o sieglo XX y lo consolidó en zaguerias d'os anyos 1940, en a posguerra, por a situación politica alemana. Por ixo a figura d'o suyo alcalde no se denomina asinas, sino que ye formalment o chefe d'un estato alemán esleito por o Parlamento estatal, ocupando actualment o cargo Klaus Wowereit, d'o Sozialdemokratische Partei Deutschlands.

A ciudat de Berlín se troba hue y dende l'1 de chinero de 2001 dividita en 12 districtos municipals (dica ixe inte se trobaba dividita en 23): Berlín-Mitte, Friedrichshain-Kreuzberg, Pankow, Charlottenburg-Wilmersdorf, Spandau, Steglitz-Zehlendorf, Tempelhof-Schöneberg, Neukölln, Treptow-Köpenick, Marzahn-Hellersdorf, Lichtenberg y Reinickendorf.

Molimentos y puestos d'intrés[editar | editar código]

Localidatz achirmanatas[editar | editar código]

Vinclos externos[editar | editar código]

Fotos[editar | editar código]

Museus[editar | editar código]

Referencias[editar | editar código]


Bandera d'Alemanya Estatos d'Alemanya Bandera d'Alemanya

Baden-Wurtemberg | Bavera | Baixa Saxonia | Berlín | Brandemburgo | Bremen | Hamburgo | Hesse | Mecklemburgo-Pomerania Occidental | Renania d'o Norte-Westfalia | Renania-Palatinato | Sarre | Saxonia | Saxonia-Anhalt | Schleswig-Holstein | Turinchia