Aragonés oriental

De Biquipedia

Ir ta: nabego, busca
Bariedaz de l'aragonés
Aragonés Oriental
Nombre local:
Charradors: ?
Localizazión cheografica:
Lugar(s) prenzipal(s):
Rasgos dialeutals:
Bitalidá:
Escritors prenzipals: Nieus Luzía Dueso, Ana Tena

L'aragonés oriental son as bariedaz d'aragonés que se charran en a Ribagorza, a Fueba y Bal de Chistau.

Contenius

[editar] Fonetica

Sonorizazión de as xordas interbocalicas latinas en a parte más gran de os casos

  • meligo, caixigo, forau

Melico, Caxico y Forato tienen xorda en lugars y redoladas más meridionals de l'Alto Aragón, asinas que parixe que a Sonorización empezipió de forma independén que en aragonés meridional y oczidental. O fenomeno empezipió ya en o sieglo X, como demuestra o testo latino arromanzato de "As dezimas de Castillón". A toponimia contrimuestra que fa uns sieglos o seutor oriental no sonorizaba tanto, porque mos trobamos forato en a toponimia de a Fueba.

Bi ha més casos que en atras bariedaz d'aragonés d'eboluzión d'o grupos latíns -TY, -CE, -CI, -DE en posizión final ta -u como en catalán:

  • peu

[editar] Morfolochía

  • Partizipios en -au, -iu producto de a sonorización de a xorda T:
    • cantau, metiu
  • Pasato Indefinito Perifrastico como o catalán moderno:
    • "el ba cantá" en cuenta de "el cantó"
  • Conserbazión buena de a particula pronomino-alberbial I, mesmo en zonas muito a o sur on atras bariedaz, (meridionals), la han perdito.

[editar] Conclusions

S'alzan bien as carauteristicas que son comuns en catalán y aragonés.

[editar] Dibisions

Nota: Fonzense, Estadillano, Grausino, Campés, etz...son parlas locals; Fobano, Baxorribagorzano, Benasqués, Chistabino, etz...son parlas de comarca, (u bal en concreta).


Dialeutos de l'aragonés
Aragonés meridional | Aragonés oriental | Aragonés ozidental | Aragonés zentral | Chodigoaragonés† | Nabarro† | Riochán


Bariedaz orientals de l'Aragonés
Aragonés altorribagorzano | Benasqués | Baxorribagorzano | Campés | Chistabín | Estadillano | Fobano | Aragonés de Fonz | Grausino | Ribagorzano |
Ferramientas presonals
En atras luengas