Ir al contenido

Mar d'o Norte

De Biquipedia
Articlo d'os 1000
Mar d'o Norte
Nordsee - North Sea - Mer du Nord
Oceano u mar d'a IHO (n.º id.: 4)
Vista dende o satelite d'a Mar d'o Norte
Vista dende o satelite d'a Mar d'o Norte
Localización administrativa
Estau Noruega
Dinamarca
Reino Uniu
Alemanya
Países Baixos
Belchica
Francia
Suecia
Sealand (de facto)
Cheografía
Oceano Oceano Atlantico
Continents Europa
Archipelagos Gran Bretanya
Mars mugants Mar de Noruega, canal d'a Manga y mar Baltica
Subdivisions Mar de Frisia, Skagerrak y Kattegat
Islas interiors islas Shetland y Orcadas (UK)
Ríos que i cayen Dende Alemanya:
- Elba, Weser, Ems
Dende Países Baixos:
- Rin, Mosa y Escalda
Dende Reino Uniu:
- Spey, Tees, Tyne, Tay, Tamisa y Humber
Dende Belchica:
- Ijzer
Ciudatz costeras En Noruega:
- Oslo, Kristiansand, Stavanger y Bergen
En Reino Uniu:
- Aberdeen, Dundee, Edimburgo, Newcastle upon Tyne, Sunderland, Kingston upon Hull, Grimsby, Great Yarmouth, Lowestoft, Colchester, Southend-on-Sea y Dover
En Dinamarca:
- Esjberg
En Alemanya:
- Emden, Wilhelmshaven, Bremerhaven y Cuxhaven
En Países Baixos:
- Flesinga, Rotterdam y Den Helder
En Belchica:
- Ostende y Zeebrugge
En Francia:
Calais y Dunkerque
Accidents
  Golfos y badías Moray Firth, fiordo de Forth, The Wash y estuario d'o Tamisa (UK)
Superficie 750.000 km²[1]
Largaria maxima 960 km (N-S)
Amplaria maxima 580 km (E-U)
Fondura meyana 95 m
Fondura max. 700 m (NOR)
Volumen 94.000 km³
Atros datos
Salinidat 3,4 - 3,5 % (34 - 35 g/l)
Temperaturas 6 - 13 °C
Mareas 0 - 8 m
Mapa
Situación d'a mar d'o Norte
Situación d'a mar d'o Norte

A mar d'o Norte (Nordsee en alemán) ye una mar de l'oceano Atlantico, situada entre as costas de Noruega y Dinamarca a l'este, as islas Britanicas a l'ueste, y Alemanya, os Países Baixos, Belchica y Francia a o sud.

Tien una superficie d'unos 575.000 kilometros cuadraus, una largaria aproximada de 960 km y una amplaria maxima de 580 km. Ye una mar con poca profundidat, con una fundaria meyana de 95 metros.

Las mareas son pro irregulars ya que confluyen una corrient proveniente d'o norte y unatra d'o sud. I hai muita plevia y boira mientres tot l'anyo, d'o nordueste vienen violentas tronadas que fan la navegación periglosa.

En la mar viven 200 especies diferentes de peixes beluns d'éls aprofitaus comercialment, [2]amás tamién se recolectan en as suyas costas abundants crustacios y meixillons.

Mientres a Edat Antiga este mar se conoixeba como Oceanum u Mare Germanicum. Un d'os primers nombres que se replegan ye o de Septentrionalis Oceanus, citau per Plinio. Con tot y con ixo, os celtas que viviban a o largo d'a suya costa se referiban como Morimaru (mar muerto), que tamién estió adoptau per os pueblos chermanicos, resultando posteriormente en Morimarusa. Este nombre se refiere a la augua muerta u franchas resultants d'una capa d'augua dulza que se meteba en a parte superior d'una capa d'augua salada feito que resultaba una augua d'aspecto muito tranquilo. La referencia a este mesmo fenomeno se prolongó mientres a Edat Meya, con giliberōt d'o alto alemán antigo u en neerlandés meyo lebermer u libersee.

O nombre actual se creye que surtió dende o punto de vista d'as Islas Frisias, dende an quedaba totalment a o norte, y per oposición a o mar d'o Sud (actualment mar de Wadden, en os Países Baixos). A la larga, o nombre actual s'acabó imposando, de traza que ya yera predominant en a Edat Moderna.

En os estaus que la rodeyan ye conoixida con o mesmo significau (Mar d'o Norte) seguntes as luengas oficials d'os estaus, ye clamata Mer du Nord en francés, Noordzee en neerlandés, Nordsee en alemán, Nordsøen en danés, Nordsjøen en noruego y North Sea en anglés. En frisón se le diz Noardsee, y en gaelico escocés A' Mhuir a Tuath.

O mar ye muito important y influyent en a economía d'os países que lo rodeyan.

Ye muito important lo trafego maritimo. Beluns d'os puertos mas grans d'o mundo son en as suyas costas u bien en las marguinas d'os ríos amán d'a suya desembocadura (ye lo caso, per eixemplo, de Rotterdam —tercer puerto d'o mundo—, Anvers, Hamburgo y Londres), u bien tienen un fácil acceso, como lo d'Amsterdam, coseta que fa que dispose de rotas maritimas muito solicitadas.

Tien importans chacimientos de petrolio y gas natural explotaus dende os anyos 1970.

La pesca ye muito important tamién y represienta un 5% d'o total de las capturas totals en tot o mundo. En la mar i viven 200 especies diferentes de peixes muitos d'éls aprofitaus comercialment, [3]amás tamién se recolectan en as suyas costas abundants crustacios y meixillons.

Bibliografía

[editar | modificar o codigo]
  • (de) Bent J. Muus, Jørgen G. Nielsen: Die Meeresfische Europas. In Nordsee, Ostsee und Atlantik. Franckh-Kosmos Verlag, ISBN 3440078043.

Referencias

[editar | modificar o codigo]
  1. Toz os datos cheograficos proceden de Safety At Sea, disponibles en: .
  2. (de) Kurt Fiedler: Lehrbuch der Speziellen Zoologie, Band II, Teil 2: Fische. Gustav Fischer Verlag Jena, 1991, ISBN 3-334-00339-6.
  3. (de) Kurt Fiedler: Lehrbuch der Speziellen Zoologie, Band II, Teil 2: Fische. Gustav Fischer Verlag Jena, 1991, ISBN 3-334-00339-6.

Vinclos externos

[editar | modificar o codigo]