Montblanc

De Biquipedia
Ir ta: navego, busca
Iste articlo ye sobre un municipio catalán en a comarca d'a Cuenca de Barberán; t'atros usos, se veiga Montblanc (desambigación).
Montblanc
Municipio de Catalunya
Escudo d'armas
Plaza Mayor de Montblanc
Plaza Mayor de Montblanc.
Entidat
 • Estato
 • Comunidat
 • Provincia
 • Comarca
Municipio
Flag of Spain.svg Espanya
Flag of Catalonia.svg Catalunya
Tarragona
Cuenca de Barberán
Superficie 91,11 km²
Población
 • Total

7356 hab. (2012)
Altaria 355 m.
Distancia
 • 84 km

enta Barcelona
Codigo postal 43400
Chentilicio montblanquí / montblanquina (en catalán)
Coordenatas
41°22′32″N 1°09′40″E
Montblanc en Catalunya
Montblanc
Montblanc
Situación de Montblanc en Catalunya
www.Montblanc.cat

Montblanc ye un municipio catalán situato en a provincia de Tarragona, capital d'a comarca d'a Cuenca de Barberán.

A suya población ye de 7.382 habitants (2010), en una superficie de 91,11 km² con una densidat de población de 81,02 hab/km².

Cheografía[editar | editar código]

A villa de Montblanc ye situata a 355 metros d'altaria sobre o ran d'a mar, a una distancia de 84 km d'a ciudat de Barcelona, a capital de Catalunya.

D'o suyo termin municipal fan parte os lugars de La Guàrdia de Prats, Lilla, El Pinetell, Prenafeta y Rojals.

Mugas[editar | editar código]

O termin municipal de Montblanc, que ye amugato alto u baixo por a sierra de Prenafeta y as montanyas de Prades, muga con Pira, Barberà de la Conca y Blancafort a lo norte; con a comarca de l'Alto Campo a l'este; con Vilaverd a lo sud y con L'Espluga de Francolí y Vimbodí i Poblet a l'ueste.

Historia[editar | editar código]

A villa de Montblanc la fundoron en l'anyo 1163, en un pueyo yermo (mons albis en latín, l'orichen etimolochico d'o nombre d'a villa), por orden d'o rei Alifonso II d'Aragón, qui concedió una carta puebla a Pere Berenguer de Vilafranca.

A villa creixió rapidament, y fue construyita una ilesia romanica y un castiello l'anyo 1170. En o sieglo XIII, o rei Pietro III d'Aragón li concedió o dreito a celebrar mercato, a creyación d'a beguería de Montblanc, y a crecazión d'as Escribanias Reyals y d'o Estudio Mayor.

O sieglo XIV estió lo periodo de maximo esplendor d'a villa, que yera la setiena localidat de Catalunya por numero d'habitants dimpués de Barcelona, Leida, Tortosa, Chirona, Tarragona y Puicerdán.

O rei Chuan I d'Aragón concedió en 1387 a lo suyo chirmán Martín o condato de Montblanc, que tornó t'a Corona d'Aragón dimpués, en 1396, quan Martín estió rei d'Aragón.

En a villa de Montblanc se celebroron Cortz de Catalunya en 1307 por Chaime II d'Aragón, en 1333 por Alifonso IV d'Aragón, en 1370 por Pero IV d'Aragón, en 1414 por Ferrando I d'Aragón. En l'anyada 1640 o rei Felipe IV d'Espanya bi prochectó a celebración d'unas Cortz, que nunca no se celebroron.

A decadencia d'a villa encomenzó a fins d'o sieglo XV. O gran golpe estió a Guerra Civil Catalana, y a Guerra d'os Segadors en 1640 estió a rematanza definitiva. En 1640 fue espullata; o 29 de setiembre de 1649 estió a General Crema (o incendio cheneral), en que a villa fue cremata y espullata por as tropas castellanas; o 14 de noviembre de 1649 estió a batalla de Montblanc; y en marzo dica o 16 de chulio de 1651 estió o setio de Montblanc.

En a Guerra de Succesión Espanyola a villa de Montblanc perdió os suyos previlechios pa cutio, pasando a pender d'a ciudat de Tarragona.

Toponimia[editar | editar código]

Ye un toponimo trasparent en catalán, que significa "Mont Blanco", tenendo bells homonimos en Europa occidental. En Exeya d'os Caballers bi ha un microtoponimo equivalent conservando l'antiga apocope d'a o y que escriben en castellán Monblán, que ye como se prenuncia en aragonés este tipo de toponimos rematatos en -nk u -sk en catalán u occitán, (Domás, Benás).

Demografía[editar | editar código]

Evolución demografica
1497 f 1515 f 1553 f 1717 1787 1857 1877 1887 1900
334 352 457 1.512 4.098 6.601 6.508 6.413 5.741
1910 1920 1930 1940 1950 1960 1970 1981 1990
5.325 5.079 4.851 4.598 4.421 4.545 5.021 5.244 5.871
1992 1994 1996 1998 2000 2002 2004 2006 2008
5.750 5.937 5.892 5.901 6.029 6.243 6.479 6.767 -
2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 -
- 7.382 - - - - - - -
1497-1553: fuegos; 1717-1981: población de feito; 1990- : población de dreito


En 1787 encorpora Cogullons; en 1857, Prenafeta y Miramar; en 1887, La Guàrdia dels Prats y Lilla; y el 1940, Rojals.

Escudo d'armas[editar | editar código]

O escudo d'armas de Montblanc ye uno d'os escudos más antigos d'a Corona d'Aragón, chunto a los de Barcelona, Uesca, Leida y Cervera.

Arte[editar | editar código]

L'anyo 1947 a villa de Montblanc fue declarata Conchunto Historico-Artistico.

As pinturas rupestres d'o suyo municipio fuoron declaratas Patrimonio d'a Humanidat por a UNESCO l'anyo 1998, en o conchunto de l'Arte rupestre de l'Arco Mediterranio d'a Peninsula Iberica.

Vinclos externos[editar | editar código]

Commons-logo.svg
Se veigan as imáchens de Commons sobre Montblanc.


Municipios d'a comarca d'a Cuenca de Barberán
Barberà de la Conca | Blancafort | Conesa | L'Espluga de Francolí | Forès | Llorac | Montblanc | Passanant i Belltall | Les Piles | Pira | Pontils | Rocafort de Queralt | Santa Coloma de Queralt | Sarral | Savallà del Comtat | Senan | Solivella | Vallclara | Vallfogona de Riucorb | Vilanova de Prades | Vilaverd | Vimbodí i Poblet