Aimants de Teruel

De Biquipedia
Ir ta: navego, busca
Mausoleu d'os aimants de Teruel

A historia u leyenda d'os Aimants de Teruel reconta la historia d'aimor entre dos chóvens teruelanos, Isabel de Segura y Chuan Martínez de Marciella, conoixito dende as recreyacions d'o teatro barroco como "Diego". Dende 1996 se celebra en Teruel, ta remerar a tradición, a festividat d'as Vodas d'Isabel de Segura.

A historia[editar | editar código]

Detalle d'as mans.

A leyenda d'os Aimants de Teruel viene d'una antiga tradición.

En 1555 se descubrioron as momias apedecatas en a capiella de Sant Cosme y Sant Damián. Chunto a ellas, seguntes o testimonio posterior d'o notario Yagüe de Salas, apareixió un documento antigo que reculliba o escaicimiento.

Juan de Ávalos esculpió as estatuas chacents baixo as que hue i son as momias. A freda serenidat d'os Aimants, que as mans no en gosan chuntar-sen, ye simbolo d'un aimor que sobreixe os conceptos humans.

As restas d'os Aimants se pueden vesitar en o Mausoleu d'os Aimants. Un edificio de nueva construcción a on que amás de poder veyer as esculturas d'Ávalos, se i troba o mural realizato por Jorge Gay Un amor nuevo, asinas como un d'os bocetos d'o quadro de Muñoz Degraín que se troba en o Museu d'o Prado y quantas obras musicals, literarias, cinematograficas que s'han creyato partindo d'a historia d'os Aimants.

A leyenda[editar | editar código]

Rastros d'as momias.

En os primers anyos d'o sieglo XIII viviban en a ciudat de Teruel Chuan Diago de Marciella y Isabel de Segura, y a suya temprana amistanza se tornó luego en aimor. No quiesto por a familia d'Isabel, debito a que no teneba prous biens materials, o pretendient consiguió un plazo de 5 anyos ta enriquir-se. Asinas, pues se'n fuó ta la guerra y tornó ta Teruel chusto quan s'heba rematato lo plazo. Por ixas envueltas, Isabel ya yera muller d'un chirmán d'o sinyor d'Albarracín. A tamas d'iste feito, Chuan Diago consiguió veyer a Isabel en a su casa y le demandó un beso; ella lo se negó y allora o chóven morió de dolor. A lo día siguient se facioron os funerals d'o chóven en Sant Per; alavez, una muller vestita de luto s'amanó ta l'atabul: yera Isabel, que quereba dar a lo defunto lo beso que le negó en vida; a chóven posó los suyos labios sobre os d'o muerto y de golpe cayó muerta chunto a éll.

Escritors[editar | editar código]

A-saber-los autores han escrito sobre ista historia, entre ells os siguients:

Vinclos externos[editar | editar código]


 
Mitolochía aragonesa
 Dioses Anayet - Arafita - Balaitús - Bébrix - Culibillas - Gabardiella - Gabardón - Hercules - Gratal - Pyrene
 Chigants Aneto - Atland - Ciclope de l'aniello - Cherión - Chenios d'as nieus - Chigant de Muyed - Chuan Ralla - Fotronero - Guara - Home granizo de Turbón - Home granizo d'a Val d'Onsella - Rondán - Silván
 Sers Basaharau - Bilbiana - Belaín - Diaple - Diaplerons - Moras - Encantaria - Ensundiero - Fada - Filadera - Folletz - Furtaperas - Hebe - Lainas - Mamés - Mariuena - Martinico - Minairons - Home choto - Home granizo - Pastor de lupos - Peinadora - Sacamantecas - Unyazas
 Bruixas y bruixons Amaría d'Arbués - Catalina Aznar - Cristineta d'Alcoleya - Devinaire - Gracia Bielsa - Gracia de Valle - Glaudonetas - Martina Gen - Maut - Pedro Arruebo - Pedro de Ysabal - Tía Casca - Tía Galga - Tía Picolla - Urganda
 Animals Babieca - Buco - Caballo - Can - Craba - Dragón - Gato - Lacuerco - Liebre - Lupo - Onso - Sirpient
 Pantasmas Abad d'Alquezra - Almetas de Roldán - Berenguer de Bellvis - Celina - Cura de Benás - Doncella de Buera - Lumbretas - Guzpatas - Pantasma d'Asba - Pantasma d'a lungara - Pantasma de Sarinyena - Pantasma de Sant Chuan d'a Penya - Pantasmas de Sopeira - Pantasma d'a villa de Sos - Prior d'Urmella
 Elementos Almetas - Aniello machico - Brinzoner - Cardincha - Durendart - Esconchurador - Espantabruixas - O Libret - Religada
 Leyendas Aimants de Teruel | Árbol de Sobrarbe - Trachinero d'Espés - Barón Artal de Mur - Barón d'Escrich - Barón d'Espés - Campana de Uesca - Campana de Viliella - Cuento d'os cheposos - Fustero de Bara - Cazataire maldito - Ferrero de Serradui - Fortún de Vizcarra - Franceset de Castanesa - Fundación de Sant Chuan d'a Penya - Galino Galinás - Marieta - Palafox - Santo Gredal - Tío Apolinar - O toro y a estrela - La soterrada viva d'Alfambra - Viellas pervivients
 Paraches Basa de la Mora - Pozo de Sant Lazaro - Turbón