Idiomas d'Espanya

De Biquipedia
Ir ta: navego, busca
Mapa d'as luengas d'Espanya.

Espanya ye un estato con muita diversidat lingüistica. A luenga mes charrata ye o castellán, tamién son luengas d'Espanya cooficials en as suyas comunidatz autonomas o vasco, o catalán, o gallego y luengas reconoixitas como l'asturiano, o l'aragonés entre atras muitas.

Luengas cooficials[editar | editar código]

Catalán[editar | editar código]

Gnome-searchtool.svg
Ta más detalles, veyer l'articlo Idioma catalánveyer os articlos [[{{{2}}}]] y [[{{{3}}}]]veyer os articlos [[{{{4}}}]], [[{{{5}}}]] y [[{{{6}}}]]veyer os articlos [[{{{7}}}]], [[{{{8}}}]], [[{{{9}}}]] y [[{{{10}}}]].

O catalán (català) ye una luenga romance que cuenta con bells 7,5 millons de fablants y ye comprendida por unos 10,5 millons de personas en Espanya, Francia, Andorra y Italia.

Ye parlato en Catalunya, Andorra (an ye o solo idioma oficial), Comunidat Valenciana, Francha Oriental d'Aragón, Islas Balears y a ciudat sarda d'Alguer, an ye cooficial con l'Italiano.

Gallego[editar | editar código]

Gnome-searchtool.svg
Ta más detalles, veyer l'articlo Idioma gallegoveyer os articlos [[{{{2}}}]] y [[{{{3}}}]]veyer os articlos [[{{{4}}}]], [[{{{5}}}]] y [[{{{6}}}]]veyer os articlos [[{{{7}}}]], [[{{{8}}}]], [[{{{9}}}]] y [[{{{10}}}]].

O gallego (galego) ye una luenga romanica, propia de Galicia, a on ye oficial chunto con o castellán. Amás d'en Galicia, a luenga se parla tamién en territorios mugants, encara que sin estatuto de oficialidat. Ye estreitament relacionata con o portugués, con o que forma una unidat lingüistica, o galaico-portugués, luenga desembolicata mientres a Edat Meya en l'anterior provincia romana de Gallaecia.

A más d'o suyo uso en Galicia, se permite a suya amostranza en O Bierzo (Leyón) y en Sanabria (Zamora).

Vasco u euskera[editar | editar código]

Gnome-searchtool.svg
Ta más detalles, veyer l'articlo Idioma vascoveyer os articlos [[{{{2}}}]] y [[{{{3}}}]]veyer os articlos [[{{{4}}}]], [[{{{5}}}]] y [[{{{6}}}]]veyer os articlos [[{{{7}}}]], [[{{{8}}}]], [[{{{9}}}]] y [[{{{10}}}]].

O vasco u euskera (euskara) ye un idioma charrau en o norte de Navarra y en o País Vasco en Espanya, y en Francia en o departamento de Pireneus Atlanticos. Ye parlato por 1.400.000 parladors.

Occitán[editar | editar código]

Gnome-searchtool.svg
Ta más detalles, veyer l'articlo Aranésveyer os articlos [[{{{2}}}]] y [[{{{3}}}]]veyer os articlos [[{{{4}}}]], [[{{{5}}}]] y [[{{{6}}}]]veyer os articlos [[{{{7}}}]], [[{{{8}}}]], [[{{{9}}}]] y [[{{{10}}}]].

L'aranés ye una variedat de l'occitán, d'o dialecto gascón. Ye a luenga propia d'a Val d'Arán. Ye luenga oficial en Catalunya d'o estatuto d'autonomía en 2006. En a Val ye a luenga d'amostranza en as escuelas dende 1984. O 90% d'os araneses la entienden y un 65% la pueden parlar, anque se troba en una clara situación de minorización en relación a lo castellán.

Luengas reconoixitas[editar | editar código]

Aragonés[editar | editar código]

Gnome-searchtool.svg
Ta más detalles, veyer l'articlo Idioma aragonésveyer os articlos [[{{{2}}}]] y [[{{{3}}}]]veyer os articlos [[{{{4}}}]], [[{{{5}}}]] y [[{{{6}}}]]veyer os articlos [[{{{7}}}]], [[{{{8}}}]], [[{{{9}}}]] y [[{{{10}}}]].

L'aragonés (idioma aragonés u luenga aragonesa) ye un idioma romance, luenga propia d'Aragón, parlato por un numero impreciso d'entre 10.000 y 30.000 presonas, sobretot en as comarcas pirenencas y prepirinencas d'o norte d'Aragón. En as atras comarcas aragonesas a on que se charró l'idioma, hue o substrato y influencia de l'aragonés ye encara perceptible en o castellano que se i fabla, mas que mas en os aragonesismos lexicos.

Asturleyonés[editar | editar código]

Gnome-searchtool.svg
Ta más detalles, veyer l'articlo Asturleyonésveyer os articlos [[{{{2}}}]] y [[{{{3}}}]]veyer os articlos [[{{{4}}}]], [[{{{5}}}]] y [[{{{6}}}]]veyer os articlos [[{{{7}}}]], [[{{{8}}}]], [[{{{9}}}]] y [[{{{10}}}]].

L'asturleyonés ye una luenga romanz que amaneixió como a evolución d'o latín en l'aria central d'a Cordelera Cantabrica y cabo norueste d'a Meseta Central. Huei as suyas variants (Asturiano, Cantabro, Leyonés y Mirandés), son consideratas por beluns como variants d'una mesma luenga y por atros como luengas relacionatas.

L'asturiano (asturianu) ye una luenga romance fablata en o Prencipato d'Asturias, y fa parte d'o conchunto Astur-Leyonés con o cantabro, o mirandés y con o leyonés. Seguntes bellas estimacions, lo charran 550.000 presonas en Asturias, y 100.000 d'ixas presonas lo tienen como primera luenga y 450.000 como segunda.