Carinyena

De Biquipedia
Ir ta: navego, busca
Carinyena
Municipio d'Aragón
Escudo d'armas
Casa d'a Villa de Carinyena
Casa d'a Villa de Carinyena.
Entidat
 • País
 • Provincia
 • Comarca
Municipio
Flag of Aragon.svg Aragón
Flag of Zaragoza province (with coat of arms).svg Zaragoza
Campo de Carinyena
Superficie 82,5 km²
Población
 • Total

3,536 hab. (2005)
Altaria 591 m.
Distancia
 • 48 km

enta Zaragoza
Codigo postal 50400
Coordenatas 41°20’16’’N 1°13’22’’U
Carinyena en Aragón
Carinyena
Carinyena
Situación de Carinyena en Aragón

Carinyena ye un municipio aragonés d'a provincia de Zaragoza, y ye la capital d'a comarca d'o Campo de Carinyena. Tamién ye lo centro d'a DO Carinyena, que produce interesants vins de reconoixita calidat. Carinyena ye una ciudat dende o 20 de chunio de 1909, quan o rei Alifonso XIII d'Espanya li concedió ixe títol.

A suya población ye de 3.536 habitants (2005) en una superficie de 82,5 km².

Contenius

Toponimia [editar]

Este toponimo ye d'orichen román, como atros toponimos d'a val de l'Ebro que rematan en -en, -ena, -án, -ana, -áin deribatos romances d'a terminación latina -INIANA a atras pareixitas que endican propiedat, y van dezaga d'o nombre d'o propietario. Estos toponimos son caracteristicos de muitas antigas fincas rusticas. A partir d'o sieglo II, una inaturable tendencia a la concentración d'a propiedat en pocas mans, prevocará l'aparición de grans latifundios que prenioron o nombre d'o propietario y esdevenioron con o tiempo os toponimos como huei conoxemos muitos lugars y ciudatz: Sarinyena, Lecinyena, Ladrunyán, Corbalán. etc...

Ya Plinio, precurador d'a Hispania Tarraconense, clamó CARAE a iste lugar román. A villa CARINIANA significa "l'alcareya", "pardina" situata en l'antiga Carae y fa referencia a lo suyo propietario CARINIUS. Dimpués, en a Edat Meya, o toponimo ebolucionará dica convertir-se en l'actual CARINYENA.

Demografía [editar]

Evolución demografica
1362 f 1495 f 1842 1857 1860 1877 1887 1897 1900
- - 1.985 3.488 3.216 3.045 3.600 3.367 3.427
1910 1920 1930 1940 1950 1960 1970 1981 1991
3.653 3.412 3.121 3.273 3.170 3.021 2.873 3.112 2.844
1992 1994 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002
- - 2.852 - 2.893 2.891 2.875 2.860 3.196
2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011
3.411 3.500 3.536 3.277 3.353 3.509 - - -
2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 -
- - - - - - - - -
 1717-1981: población de feito; 1990- : población de dreito.
Fuent: Intercensal en l'INE, Series de población en l'INE y Relación d'unidatz poblacionals en l'INE.

Administración [editar]

Reparto de concellers [editar]

Eleccions municipals[1][2]
Partito 1979 1983 1987 1991 1995 1999 2003 2007 2011
Partido de los Socialistas de Aragón 2 3 2 6 4 4 3 3 6
Partido Popular - 1 - 4 4 6 5 4 3
Partido Aragonés 7 4 3 1 3 1 2 1 1
Chunta Aragonesista - - - - - - 1 2 1
Independients - 3 2 - - - - 1 -
Centro Democrático y Social - - 4 - - - - - -
Unión de Centro Democrático 2 - - - - - - - -
Total 11 11 11 11 11 11 11 11 11

Alcaldes [editar]

Lista d'alcaldes
Lechislatura Nombre Partito politico
19791983
19831987
19871991
19911995
19951999
19992003
20032007
20072011 Sergio Ortiz Gutiérrez Partido de los Socialistas de Aragón
20112015 Sergio Ortiz Gutiérrez Partido de los Socialistas de Aragón

Vinclos externos [editar]

Referencias [editar]


Municipios d'a comarca Campo de Carinyena
Aguarón | Aguilón | Aladrén | Alfamén | Lecinacorba | Carinyena | Cosuenda | Longars | Mezalocha | Muel | Paniza | Tosos | Vistabella | Villanueva de la Uerva