Zirí

De Biquipedia
Ir ta: navego, busca
Dinastía Zirí
Fatimid flag.svg 973 — 1152 Flag of Morocco 1147 1269.svg
3by2white.svg
Capital Ashir (antis de 1057)
Kairuán (dica 1057)
Mahdia (dende 1057)
Idioma oficial Arabe
Relichión Islam sunnita
Gubierno Monarquía
 • Formación 973
 • Desaparición 1152
Moneda Dinar

A dinastía Zirí dominó Ifriqiya entre os sieglos X e XII. A lo principio estioron aliatos d'os fatimitas, dimpués s'alinioron con a ortodoxia sunní malequita.

L'orichen d'a dinastía zirí ye quan o califa fatimita al-Muizz, antes de tresladar a suya capital ta Echipto, nombró a lo zenacha cabilenyo Yusuf Buluggin ben Zirí gobernador d'a zona occidental d'o califato y a posesión d'as futuras conquiestas.

Os zirís ocuporon quasi tota a costa mediterrania d'a Berbería de fueras de Ceuta. Dimpués o reino se dividió en dos partitas con capitals en Qal'a, (una ciudat fortificata por Hammad en o macizo de Hodna), y Cairuan. O reino con capital en Qal'a s'independizó de feito en 1014, amaneixendo a dinastía Hammadí, que reinó en a part occidental de l'actual Alcheria.

Os ulemas de Cairuán feban creixer a oposición a os fatimitas con as suyas predicacions malequitas. O zirí al Muizz decidió deixar d'obedeixer a os fatimitas, refusó o xiismo ismailita, se fació adepto d'a ortodoxia sunní y aceptó l'autoridat d'os abbasidas de Bagdad.

Os fatimitas lis ninvioron como castigo as tribus beduinas d'os Bani Hilal y Banu Sulaim (1052), que devastoron Ifriqiya, obligando a los zirís a refuchiar-sen en Mahdia. Os normandos aproveitoron as dificultatz d'os zirís pa conquerir Secilia. A dinastía zirí continó existindo, en decadencia, dica a conquiesta d'os Almuades, pero una branca d'os zirís a lo mando de Zawi b Zirí s'establió en o sud d'Al-Andalus gobernando a Taifa de Granada.