Astur-leyonés central

De Biquipedia
(Reendrezato dende Asturleyonés central)
Ir a la navegación Ir a la búsqueda
Asturleyonés central
Variedat de l'asturleyonés
Localización cheografica
Estato {{{país}}}
País {{{país}}}
Rechión {{{rechión}}}
Parlato en Flag of Asturias.svg Asturias
Bandera de León.svg Leyón
Lugars principals Mieres
Atras denominacions
Charradors
Oficial en {{{oficial}}}
Reconoixito en {{{reconoixito}}}
Regulato por
Vitalidat
Escritors principals
Rasgos dialectals
{{{familia1}}}
ISO 639-1 {{{iso1}}}
ISO 639-2
ISO 639-3
SIL

L'asturleyonés central ye o conchunto de parlas asturleyonesas de que se charran en o centro d'Asturias y una parte chicota d'o norte de Leyón. Ye a base d'o estandard de l'asturleyonés que s'ha feito en Asturias.

  • En Aller a inflexión se da tamién debant i: ebri, cumi
  • En a cuenca d'o Nalón a no se cierra en e sino en a: Pachu > Pochu.
  • Bi ha una especie de ü francesa.
  • O diftongo -ie- se reduce ta -i: timpu ("tiempo").
  • As vocals finals -o y -e se cierran en posición final: llechi, isi, muzu, pilu, gotu, Clou.
  • Bi ha una aspirata h- debant o diftongo -ue-.
  • Bi ha una prepalatal -x-.
  • Se rechistra a tipica palatalización d'a L- y N- inicials: llubu, ñal ("niedo") y as evolucions de -LL- y -NN- como ll y ñ: gallina, cabaña.
  • Se rechistra a perduga d'as fricativas intervocalicas: reundu, cou ("cabo") preuntar.
  • En a parla ovetense y d'a redolata bi ha yeismo (palla = paya) pero en a zona més arcaizant (Bimenes), bi ha oposición entre os dos fonemas.
  • En Bimenes os plurals femenins son en -is (vaquis, casis) en cuenta de en -es.


Variants centrals de l'asturleyonés
Asturián central | Leyonés central


Grupos de parlas adintro de l'astur-leyonés
Astur-leyonés occidental | Astur-leyonés central | Astur-leyonés oriental