Ir al contenido

Ilesia de Sant Domingo y Sant Martín de Uesca

De Biquipedia
Ilesia de Sant Domingo y Sant Martín

Ilesia de Sant Domingo y Sant Martín
Situación cheografica
Estau
País
Situación Uesca, Aragón
Adreza
Coordenatas
Archidiocesi
DiocesiUesca
ArcipestrauUesca
Información cheneral
AdvocaciónSant Domingo y sant Martín
CultoCristianismo
Orden
Rector
Vicario parroquial
2.º Vicario parroquial
Mosen
Propietario
Administrador
Director
Coste{{{coste}}}
Visitable
Altaria
Pisos
Amplaria
Largaria
Superficie
Diametro
Aforo
Altaria s.l.m.
Atras
Alcance
Iluminación
Potencia
Arquitectura
TipoIlesia
EstiloBarroco
Función
Catalogación
Materials
Construcción
ConstrucciónSieglo XVII
Fundador
Inicio
Fin
Devantadera
Destrucción
Arquitecto
Incheniero estructural
Incheniero de servicios
Incheniero civil
Atros
Premios
Pachina web
Localización
Ilesia de Sant Domingo y Sant Martín ubicada en Aragón
Ilesia de Sant Domingo y Sant Martín
Ilesia de Sant Domingo y Sant Martín
Ilesia de Sant Domingo y Sant Martín en Aragón

A ilesia de Sant Domingo y Sant Martín ye una ilesia parroquial d'a ciudat de Uesca. Procede d'o convento d'a Orden d'os Pedricadors -dominicos- albandonau con a desamortización d'o sieglo XIX y d'a parroquia de sant Martín de Tours espaldada a meyaus d'o mesmo sieglo y, por iste motivo, tresladada ta l'antigo templo d'os dominicos.

En primeras, aquí s'ubicó o convento d'os dominicos, que establió l'infant don Alifonso d'Aragón en 1254. En 1362 por orden de Pero IV d'Aragón fue destruyiu, chuntament con atras edificacions emparadas en a muralla, con a finalidat de reforzar as esfensas d'a ciudat debant d'a menaza d'invasión de Castiella, y reconstruyió a lo poco tiempo.

En 1687 o convento fue, atra vegada, espaldau pa estar immediatament substituyiu por unatro mayor y mas consonant con a estetica barroca d'o momento. En l'actualidat nomás se'n conserva a ilesia conventual, en haber desapareixiu a resta d'as dependencias d'a comunidat dominica.

O nuevo convento fue rematau en 1695 y lo prochecto estió obra de frai Antonio Falcón. A ilesia sigue o modelo d'as d'os chesuitas, con una nau central ampla y chicotas capiellas laterals entre os contrafuertes, a o mesmo tiempo que en o crucero, que tien a mesma amplaria que as tres naus, se devanta una poderosa cupula, con pinturas murals de gusto netament barroco y de buena factura, en as cualas destaca o estudio d'a perspectiva. A vuelta d'a nau central ye decorada con tondos en os cuals se represientan advocacions d'a Virchen replegadas en as letanías.

En o presbiterio o capitero ye dreito. Truca l'atención a profusa decoración barroca que plena muros y vueltas con pinturas, relieus d'estuco y zocalos de recholas. En o pulpito se reproducen o escudo d'os dominicos, o d'a Inquisición y l'emblema d'o can, que fa alusión a los dominicos, d'alcuerdo con a expresión latina "Domini canis" -can d'o Sinyor-, que se puet identificar por a suya fonetica con "dominici" -dominicos-. De tal traza que, d'a mesma traza que lo can d'o sinyor cudia as uellas y espanta a os lobos, os frailes dominicos cudiaban as almas y espantaban a os hereches. Sabiu ye que os dominicos tenioron un protagonismo destacau en os tribunals d'a Inquisición y, en consecuencia, en a persecución d'a herechía.

Pulpito que o suyo frent s'amuestra o escudo d'a Inquisición Espanyola

Conta con un coro alto a os piez d'a nau prencipal, asinas como tribunas sobre as capiellas laterals que conservan a fustería primitiva. Sobre ellas son pintadas unas finestras entreubiertas a modo de trampantullo.

A frontera ye construyida integrament con rechola, presienta un cuerpo central a on s'ubican a puerta con arco de meyo punto, una capilleta y un gran finestral, y remata en un frontón triangular con un oculo. Lo flanquian dos carreras laterals mas estreitas que s'unen a la central a traviés d'un muro concavo. A traza y a decoración son barrocas, con predominio de cuadraus y ovalos en relieu como motivos ornamentals. O granizo portalón de metal, construyiu con posterioridat, que ye annexo a la frontera, distorsiona a visión d'o conchunto barroco. A torre se devantó en 1868, con motivo d'a encorporación d'a desapareixida parroquia de sant Martín.

O convento dominico fue albandonau con motivo d'a desamortización d'o sieglo XIX y as suyas dependencias s'arruinoron, fueras d'a ilesia que, posteriorment, fue convertida en parroquia a la que s'adhibió la de sant Martín, cuan ista fue espaldada en a segunda metat d'o sieglo XIX.

Nau central con as tribunas en o primer piso, crucero y retablo mayor

O templo fue rehabilitau en 1997 y en l'actualidat ofreixe una visión fidel de l'arte d'a Contrarreforma.

Interior d'a ilesia

[editar | modificar o codigo]

Consta de nau central de cuatre trampos vueltas de lunetos que remata en o crucero, no diferenciau en amplaria, que se cubre con una cupula con excelent pintura barroca que remata en una lanterna. L'abside ye dreito y cubierto tamién con un trampo de vuelta de lunetos. En os muros, entre os contrafuertes se troban chicotas capiellas, cuatre a cada costau.

Retablo mayor

[editar | modificar o codigo]

De primerías d'o sieglo XVIII, d'estilo churrigueresco, ye obra d'o dominico frai Pedro de Nolivos (1666-1713), perteneixient a o convento de Uesca. De fusta dorada y policromada, consta de dos cuerpos con potents columnas salomonicas. En o cuerpo prencipal s'amuestra un lienzo con a representación de l'Asumpción de María, que prene como referencia un grabau de l'holandés Paulus Pontius. O suyo autor ye Vicente Berdusán y ye datau en 1672; asinas pues, ye anterior a la construcción d'o retablo. En os intercolumnios y en tondos s'amuestran esculturas de santos dominicos.

Pedro Nolivos yera naixiu d'Arudi, localidat de Biarn,[1] estió fraire lego en o convento de sant Domingo, y en a suya ilesia fació os retablos mayor, de sant Tomás d'Aquino y de santa Rosa de Lima, asinas como a sillería d'o coro -que deixó sin rematar- y o Cristo d'o Perdón que lo presidiba,[1] que actualment se troba en a segunda capiella lateral d'a ezquierda d'a nau central.

Retablos de sant Domingo y de sant Tomás

[editar | modificar o codigo]

Perteneixen a o barroco churrigueresco d'o sieglo XVIII. Son construyius con fusta policromada, as tallas son de calidat, y, en os dos retablos, aplastaus por os santos, feguran hereches d'aspecto diabolico; destaca o que desesperau mosega un libro que s'entiende que ye de doctrina catolica.

Galería d'imáchens

[editar | modificar o codigo]


Referencias

[editar | modificar o codigo]
  1. 1 2 Ancely, 161.

Vinclos externos

[editar | modificar o codigo]