Diferencia entre revisiones de «Valls»

Ir a la navegación Ir a la búsqueda
30 bytes añadidos ,  hace 9 años
important!! as cosas en aragonés "se fan cremar", NO "se creman" (a no estar que sían ellas mismas as que s'autocreman claro XD)
(sustituyindo imachen borrata en Commons)
(important!! as cosas en aragonés "se fan cremar", NO "se creman" (a no estar que sían ellas mismas as que s'autocreman claro XD))
{{Grafía_87}}
{{Localidat Espanya
|nombre = Valls
|imachenbandera = [[Imachen:Ajunatment Valls Catalonia.jpg|250px|A Casa d'a Villa de Valls]]<br />A [[Casa d'a Villa]] de Valls.
|bandera =
|escudo = Escut de Valls.svg
|escudo_grandaria = 90px80px
|imachen = <br>A casa d'a villa
|imachen = [[Imachen:Ajunatment Valls Catalonia.jpg|250px|A Casa d'a Villa de Valls]]<br />A [[Casa d'a Villa]] de Valls.
|comunidat = Catalunya
|provincia = Tarragona
Valls ye situato a 215 [[metro]]s d'[[altaria]] sobre o ran d'o mar, a una [[distancia]] de 19 [[km]] de [[Tarragona]], a [[Capital (politica)|capital]] d'a suya [[Provincia de Tarragona|provincia]].
 
D'o suyo termin municipal fan parte os lugars de [[Picamoixons]], [[Fontscaldes]] y [[Masmolets]] y a urbanizaziónurbanización d'[[El Bosc de Valls]], a más d'os despoblatos de L'Espinavesa, El Palau de Reig y Olivet.
 
== Historia ==
En estar situato en un puesto de paso, en a plana, a man d'o [[río Francolí]], o termin municipal de Valls ya fue ocupato en a [[PreistoriaPrehistoria]], como muestra, entraentre atros, un [[chazimientochacimiento arqueolochico]] en [[Picamoixons]].
 
Ista ocupaziónocupación d'o territorio s'intensificó con os [[ibers]], y mésmes encara mientres o [[Imperio Román]], quan a ocupaziónocupación espazialespacial estió muit intensa.
 
Sindembargo, no se puet charrar propiament d'a esistenziaexistencia de Valls dica o [[siegglo XII]], quan laa [[Corona d'Aragón]] ya ebaheba conquerito a [[comarcas de Catalunya|comarca]].
 
== Economía ==
TradizionalmentTradicionalment, a [[economía]] de Valls yera basata en l'[[agricultura]], con [[biñavinya]], [[oliberaolivera]], [[zerialscerials]], [[almendrera]] y [[abellaneraavellanera]]. AutualmentActualment, destaca tamién a [[ganadería]], en espezialespecial l'[[abiculturaavicultura]].<ref>{{ca}} [http://www.altcamp.info/valls.htm Valls] en ''AltCamp.info''.</ref>
 
== Demografía ==
== Cultura ==
=== ''Castellers'' ===
[[Imachen:Colla Vella dels Xiquets de Valls 4d9 2006.jpg|right|thumb|250px|A ''Colla Vella dels Xiquets de Valls'', una d'as prencipals ''[[collescollas castellerescastelleras]]'' d'a ziudatciudat, en un concurso de ''[[castellers]]'' en [[Vilafranca del Penedès]].]]
Os ''[[castellers]]'', agrupatos en as ditas ''[[collas castelleras|colles castelleres]]'', son uno d'os siñalssinyals d'identidat de Valls y d'as comarcas amanatas ([[Penedés]] y [[Campo de Tarragona]]), y bi naxioronnaixioron en o [[sieglo XVIII]]; a ''colla castellera'' másmas antiga conoxitaconoixita ye a ''Colla dels Pagesos'', establita en [[1801]] en Valls.<ref>{{ca}} [http://www.collavella.cat/arxiu_1801-1876.php ''Colla Vella dels Xiquets de Valls (1801-1876)''].</ref> Os ''castellers'' construyen ''castells'' (''castiellos'', en [[Idioma aragonés|aragonés]]) umanshumans, alzatosfeitos sin aduya mecanica de dengún tipo, que gosan plegar ta os nueu u diez pisos d'[[altaria]].
 
=== ''Calçots'' y ''calçotades'' ===
Os ''calçots'' son unasuns [[zebollabruno]]s (d'a bariedatvariedat ''Blanca Tardana de Lérida'') que se puet trobar en zonas d'as comarcas de l'[[Alto Campo]], [[Baixo Campo]], [[Tarragonés]] y [[Baixo Penedés]], y que se ''calzan'' (d'aquí o suyo nombre) con tierra sobre os suyos brotes ta que crexcacreixcan en altaria, quedando un tallo blanco d'arredol de 20–25&nbsp;cm de largaria.
 
A suya temporada de cautibocautivo ye aen finalszaguerías d'[[ibiernohibierno]] y prenzipiosprimerías de [[primaberaprimavera]], y se preparanfan a la brasa, sobre un fuego y brasa de [[sarmiento]]s de [[biñavinya]], cremandofendo cremar a parte exterior d'ao zebollabruno y dexando o suyo interior tierno y cremoso. Ta minchar-los, s'elimina con as mans a parte cremada, s'alzan y se minchan enteros, mullatos en una [[salsa]] espezialespecial. Ye nezesariomenester fer serbirservir uns babers ta no ensuziarensuciar-se. ZagueramentEn zagueras, ye una autibidatactividat [[Torismo|turistica]] en a [[comarcas de Catalunya|comarca]], con as ditas ''[[calçotades]]''.
 
O suyo orichen ye en Valls, que tien una ''[[Denominación d'Orichen]]'' ta a proteziónprotección d'os suyos ''calçots''. Se diz que estió un campesínlabrador u ''pagès'' de Valls, dito o ''Xat de Benaiges'' quien descubrió o prozedimientoprocedimiento a finals d'o [[sieglo XIX]].
 
== Administración ==
 
== Molimentos ==
* Ilesia arziprestalarciprestal de SanSant Chuan, d'estilo [[Arte gotico|gotico]], d'o [[sieglo XVI]], con portalada [[Arte renaxentistarenaixentista|renaxentistarenaixentista]]. A suya capiella d'o Roser tien un [[mosaico]] sobre a [[batalla de Lepanto]]
 
== Fiestas ==
* [[2 de febrero]], a [[Candelera]].
* [[24 de chunio]], [[SanSant Chuan BatistaBaptista]].
 
== Localidaz achirmanatas ==
*{{ca}} [http://www.altcamp.info/valls.htm Información de Valls en a web d'Alto Campo].
*{{ca}} [http://www.municat.net:8000/omunicat/owa/mun_p01.dad_ens?via=0&cod=4316130008&err=0 Información en a pachina web d'a Generalitat de Catalunya].
*{{ca}} [http://www.idescat.es/territ/BasicTerr?TC=3&V0=1&V1=43161 Información en a pachina web d'o Institut d'EstadísticaEstatistica de Catalunya].
 
== Referencias ==

Menú de navegación