Rifenyos

De Biquipedia
Ir ta: navego, busca
Rifenyos
Irifiyyen
Flag of the Republic of the Rif.svg
Rifan womn with hat.jpg
Muller d'o Rif con sombrero en un mercadal.
Población total
4.730.000-6.630.000
Rechions con comunidatz importants
Flag of Morocco.svg Marruecos 4.800.000
Flag of the Netherlands.svg Países Baixos 469.517
Flag of France.svg Francia 379.952
Flag of Belgium.svg Belchica 347.095
Flag of Spain.svg Espanya 517.246
Idiomas
Rifenyo, arabe
Relichión
Sunnismo
Pueblos relacionatos
Kabilenyos, xluhes, atros berbers
Mapa
Location Rif.PNG
Notas
Situación d'o Rif.

Os rifenyos son os habitants berbers d'o Rif (Marruecos), tradicionalment organizato en tribus con un modo de vida sedentario d'agricultura mediterrania. s rifenyos charran una luenga berber (o rifenyo) y l'arabe y son de relichión musulmana sunní. Conoixioron un breu periodo d'independencia a principios d'o sieglo XX con a formación d'a Republica d'o Rif. A emigración de fins d'o sieglo XX los ha levato a diferents países d'Europa Occidental. A suya población total s'estima entre 4,730,000 y 6,630,000 individuos.

Modo de vida[editar | editar código]

Bi ha una agricultura de tipo mediterranio con cautivos d'ordio, trigo, olivera, almendrera, figuera.

S'espleitan tamién os recursos forestales como l'alcornoc.

Antropolochía biolochica[editar | editar código]

Os rifenyos presentan un relativament alto porcentache de pigmentacions claras: uellos verdes, uellos azuls, blondismo (pelo royo dorato), y rutilismo (pero soro), superando a las proporcions d'estos caracters observables en o sud d'Europa. En l'antropolochía racial clasica plegoron a etiquetar-los chunto con os berbers de d'Atlas marroquín y os aurebas como "berbers royos" u dica "nordicos". Manimenos en atros caracters no se diferencian guaire d'atras poblacions nordafricanas.

Luenga[editar | editar código]

Gnome-searchtool.svg
Ta más detalles, veyer l'articlo idioma rifenyoveyer os articlos [[{{{2}}}]] y [[{{{3}}}]]veyer os articlos [[{{{4}}}]], [[{{{5}}}]] y [[{{{6}}}]]veyer os articlos [[{{{7}}}]], [[{{{8}}}]], [[{{{9}}}]] y [[{{{10}}}]].
Aria de distribución d'o rifenyo

Os rifenyos orientals conservan relativament bien l'uso d'o berber rifenyo, y tamién lo charran os que emigoron a Melilla. O idioma rifenyo ye dito tarifit u xelha, esta zaguera una denominación presa d'os berbers xluhes d'o sudueste de Marruecos.

Os rifenyos occidentals s'arabizoron por a presencia d'os musulmans andaluces que fuyoron d'o Reino de Granada y fundoron Tetuán. Encara a fins d'o sieglo XX part d'os rifenyos occidentals gomaras d'a Val de Lau u Ouad Laou a man de Chechaouen charraban una parla berber diferent d'o rifenyo oriental dita gomara; no se sabe con seguridat si encara se charra.