Pico Aneto
- Iste articlo ye sobre o pico pirenenco. Ta atros usos se veiga Aneto (desambigación).
| Aneto | |
 Versant norte de l'Aneto |
|
|
|
|
| Situación | Uesca, Aragón |
| Latitut | 42°38′ N |
| Lonchitut | 0°40 E |
|
|
|
| Cordelera | Pireneus |
| Altaria | 3.404 m |
|
|
|
| Primera puyada | 20 de chulio 1842 por Albert de Franqueville, Platon de Tchihatcheff, Pierre Sanio, Pierre Redonnet, Jean Sors y Bernard Arrazau |
| Rota mas fácil | {{{rota}}} |
|
|
|
.png)
 |
|
L'Aneto ye o pico más alto d'Aragón y d'os Pireneus. A suya altaria ye de 3.404 metros. En a suya tuca s'instaló una cruz de fierro y una imachen d'a Virchen d'o Pilar, patrona d'Aragón.
Cheografía [editar]
Ye situato en o cabo norte d'o macizo d'a Maladeta y ye formato, como tot o macizo, de granito. En as suyas versants se i troban cheleras permanents. O más important ye lo d'a cara norte que tien unas 100 hectarias d'amplaria. Administrativament perteneixe a lo termin municipal de Benás.
As suyas cheleras desauguan en as vals de Barrancs y Vallhibierna; as dos orograficament haberban de desauguar en o río Esera, y en a vall de Salenques que va a la Noguera Ribagorzana. Manimenos as auguas d'a vall de Barrancs s'amagan por o forau d'Aigualluts, surtindo en a versant norte d'os Pireneus, en o puesto dito Uelhs deth Joeu (u Uells del Jueu), en l'Artiga de Lin (Val d'Aran), d'an baixa dica la Garona.
Una mica d'historia [editar]
Quan fue cartografiato por primera vegata se li dió lo nombre d'o lugar d'Aneto, en a vall de Barrabés, que ye an un equipe francés yera fendo istos quefers. Se dice que, estando que iste pico en occitán gascón se conoixería como "Neto" (u "Nethou", seguntes a grafía afrancesata), lis debeban pareixer –posiblement– nombres foneticament semellants. En realidat, l'uso occitán gascón nomás dice "pic d'Aneto" (forma solidament atestata por eixemplo en a Val d'Aran).
Encara que ye un pico mui visible dende os puertos que comunican Luixón con Benás, a suya primera puyata no se produció dica l'anyo 1842, o 20 de chulio. Una colla de seis personas, dende Luixón, i plegoron a la tuca por una estrania endrecera. Os seis expedicionarios estioron Platon de Tchihatcheff, promotor d'o viache chunto con Albert de Franqueville y os guías Jean Sors, Pierre Sarrio, Bernat Arrazau y Pierre Redonnet.
L'1 de marzo de 1879 Monts, Courrèges y Paget rematoron a primera puyata en hibierno, y o 8 d'abril de 1904 Robach y La Falisse farían a primera puyata con esquís.
Vinclos externos [editar]
Se veigan as imáchens de Commons sobre Pico Aneto.
