Imperio Román

De Biquipedia
Ir ta: navego, busca
Articlo d'os 1000
Imperium Romanum
Imperio Román
3by2white.svg 27 aC — 476 3by2white.svg
Flag of Palaeologus Emperor.svg
Escudo d'armas
Lema nacional: Senatus Populusque Romanus
Situación de
Maxima amplaria d'o Imperio Román (anyo 117)
Capital Roma (44 aC–286)
Costantinnoble (dende 330)
Idioma oficial Latín y griego
Gubierno Monarquía, Republica, Autocracia
Lechislatura Senato román
Población
55000000 hab.
9,3 hab/km²
120000000 hab.
Moneda Denario, Sestercio y Solido bizantín entre atras

O Imperio Román ye succesor d'a Republica Romana y la zaguera etapa de Roma, que abraca dende o mandato d'Augusto (chinero d'o 27 antes de Cristo) dica a caita final de Romulo Augustulo (476 dimpués de Cristo) en Occident, y dica la caita de Costantinoble (1453 dimpués de Cristo) en Orient.

O mundo román de feito se fixa en ista epoca an que o territorio y o dreito alcanzan a mayor expansión y gloria. As succesions d'emperadors unas vegadas pacificas y un atras violentas caracterizan a evolución d'o imperio.

O territorio controlato por o Imperio Román yera buena part d'a Cuenca Mediterrania y d'Europa Occidental.

Os historiadors dividen a historia d'o Imperio Román en "Alto Imperio" y "Baixo Imperio". L'Alto Imperio ye un periodo entre l'anyo 14 y l'anyo 285. O Baixo Imperio ye un periodo prou diferent de l'anterior que encomienza en l'anyo 285 con o mandato de Dioclecián y remata con a fin d'o imperio en l'anyo 476 y se diferencia d'o periodo anterior por cambios en a ideyolochía d'o poder, en l'administración y en a composición social.[1]

A División d'o Imperio Román[editar | editar código]

Costantín, dimpués de vencer a Licinio (324) establió a suya residencia en Bizancio chunto con o consello d'o imperio y l'11 de mayo de 330 Bizancio fue designata nueva capital d'o imperio. En 395, quan morió Teodosio o Imperio quedó dividito en dos partz ya de pa cutio: o d'occident pa Honorio y o d'orient pa Arcadio. Esleyoron Bizanzio como nuclio politico d'a part oriental por razons d'estratechia, economía y política: aturar l'amenaza creixient que costituiban os godos y os persans, y asegurar a continación d'os intercambeyos comercials entre Europa y Asia. Por atra part Italia yera en decadencia y as zonas grecoparlants d'orient encara yeran prosperas. Por dos sieglos os succesors de Costantín defendioron o cristianismo contra as herechías y o territorio román contra as invasions.

Teodosio I fació d'o cristianismo a relichión d'estato prohibindo o politeísmo grecorromán. Os emperadors d'a dinastía teodosiana dioron a lo bispe de Costantinnoble una autoridat superior a los atros d'Orient, pero en os concilios d'Efeso (431) y Calcedonia (451) se facioron patents as profundas diferencias doctrinals d'os patriarcatos d'as atras metropolis romano-orientals. Como reflexo d'a baralla por o poder entre os bispes d'Antioquía, Aleixandría y Costantinnoble os bispes preneban doctrinas diferents que conduciban a la formación d'ilesias nacionals en rechions con muita población no helenizata u no romanizata de tot que deseyaban independizar-sen. Por atra parte tamién bi heba rivalidat con Roma. En 482 o Pontífiz román escomulgó a lo patriarca de Costantinnoble.

Pa librar-se d'os invasors godos y hunnos os emperadors d'orient a més de fer servir as armas, tamién facioron servir a diplomacia: lis pagaban tributo u los adrezaban ta Italia. D'esta traza quan morió Anastasio en 518, o Imperio Román d'Orient se manteneba entero pero o Imperio Román d'Occident yera ocupato por diferents pueblos barbaros: o Imperio Román d'Orient sacrificó Occident pa salvar-se d'os barbaros.

Referencias[editar | editar código]

  1. Jose-Ramón Julià: Atlas de Historia Universal. Tomo I: De los orígenes a las crisis del siglo XVIII. Editorial Planeta. pp 96-115

Veyer tamién[editar | editar código]

Vinclos externos[editar | editar código]