Imperio Otomán
De Biquipedia
|
|||||
|
|||||
| Imperio Otomán en 1683 | |||||
| Capital | Costantinnoble | ||||
| Idioma ofizial | Turco otomán | ||||
| Relichión | Islam | ||||
| Gubierno | Monarquía | ||||
| Moneda | Lira turca | ||||
O Estato Otomán (en turco otomán دولتِ عَليه عُثمانيه, Devlet-i Aliye-i Osmaniye; en turco muderno Osmanlı Devleti), más á sobent dito Imperio Otomán (en turco Osmanlı İmparatorluğu), estió una potenzia imperial situata en a suya mayor parti arredol d'a ribera d'a Mar Mediterranio, e que esistió en o periodo de tiempo entre 1299 e 1922. En l'inte de más amplaria, o sieglo XVII, o imperio encluyiba tota la peninsula d'Anatolia, Orient Meyo, colonias en o Norte d'Africa, a mayor parti d'os territorios situatos en a francha que ba dende o sureste d'Europa (Balcans, Grezia, Bulgaria, Rumanía) á lo Caucaso en o norte. En total teneba un aria de bels 20 millons de quilometros cuadratos, encara que a mayor parti no yera baxo control dreito d'o gubierno zentral. As posesions d'o Imperio se trobaban entre Orient e Oczident por lo que mientres d'os suyos seis sieglos d'istoria as suyas relazions internazionals estioron enfluyenziatas por iste feito.
[editar] Orichens
A migración entra l'ueste d'os turcomans lebó á la fundación en 1055 d'o soldanato Selchuzida d'Irán. Cuan os turcomans s'adrezoron t'Anatolia o Imperio Bizantín reazionó pero o selchuzida Alp Arslán los esclafó en Menzikert en 1071. Os benzedors yeran de dos tipos, turcomans que buscaban pasturas e gazis u guerrers d'a fe que lebaban tiempo bibindo de saqueyar a muga con os cristians. Tanto uns como os atros s'ixemenoron por Anatolia sin ser controlatos por selchuzidas u bizantins. Se fazioron os dueños d'as zonas poco poblatas d'Anatolia zentral; bellas poblazions cristianas fuyoron, atrás se combirtioron á lo Islam e prenioron a luenga turquesa.
A embasión mongola d'Orient Meyo en o sieglo XIII empentó nuebas poblazions turcomanas t'Anatolia. Á fins d'o sieglo XIII o turcomán Osmán eredó un territorio en a muga con os bizantins, con posibilidaz de fer incursions de saqueyo e atrayó bels partidarios turcomans canalizando lur belicosidat e ansia de botín. Os deszendients d'Osmán creyoron o Imperio Otomán, que sin d'embargo trobará a oposizión d'os prenzipatos creyatos por os turcomans en Anatolia e que quereban mantener a suya independencia.
En 1326 Osmán prenió a ziudat bizantina de Brusa que esdebinió a primera capital d'os otomans. Baxo Orhán I (1324-1360) os otomans conquirioron a costa sur d’a mar de Mármara e d'o azeso a Dardanelos, o que lis permitió de pasar a Europa e conquerir Trazia oriental, on encomenzó una inmigrazión otomana.
Dimpués de conquerir Ancara, asegurando as posizions otomanas en o zentro d’Anatolia, Murat I (1360-1389) conquirió Andrianopolis a los bizantins, fendo-ne a suya nueba capital, e dimpués conquirió o sur de Bulgaria. Dende 1636 os bizantins ya yeran eclipsatos por os otomans, estando-ne en a practica basallos, pero os otomans no podeban prener Costantinoble porque o suyo exerzito yera sobre tot de caballería e incapaz de setiar una ziudat tan fortificata. En 1388 o prenzipato de Caramán atacó a los otomans en Anatolia, pero fue benzito con l'aduya de tropas bulgaras. Dimpués os otomans derrotoron a lo prenzipe serbio Lazaro en a batalla d'o Kosovo, on Murat morió.
Bayazet I abió se sozmeter á los prenzipatos d'Anatolia coaligatos en cuentra d'él. Os turcomans, distribuitos tamién fuera de l'aria d'azión d'os otomans, dende Anatolia Oriental dica Irán, por lur traza nomada de vida, cuasi no lis afectaban as campañas destructivas de Tamerlán. D'esta traza os turcomans d'Anatolia demandoron aduya á Tamerlán, que embadió o sureste d'Anatolia, encara que dimpués se'n fue ta la India. O prestichio de Bayazet dimpués d'a bitoria en Nicopolis trayó ta o Imperio Otomán nuebas poblazions turcomanas. D'esta traza Bayazet decidió sozmeter tota Anatolia: Caramán en 1397 e os prenzipatos d'o norte en 1398. Tamerlán tornó e los prenzipes turcomans desposeitos s'unioron á lo suyo exerzito. Una batalla se produzió en Ankara o 27 de chulio en 1402, os turcomans que á lo prenzipio luitaban en o bando otomán se pasoron á lo bando de Tamerlán e d'os opositors turcomans. Os otomans fuoron derrotatos, Tamerlán restauró os prenzipatos turcomans e Caramán fue examplata, adchudicando-li un paper preponderant. En tiempos de Mehmed I e Murat II Caramán esdebinió un estato tampón entre os otomans e mamelucos e una amenaza permanent ta o Imperio Otomán.
[editar] Espansión
Con a conquiesta de Costantinoble en l'año 1453 o Imperio Otomán se consolida como potenzia.