Idioma chagatai

De Biquipedia
Ir ta: navego, busca
Chagatai
Atras denominacions:
Parlato en: Asia Central, Corastén
Rechión:
Parladors: luenga muerta
Posición: {{{rank}}} (Ethnologue 1996)
Filiación chenetica: Luengas altaicas

 turquicas
  uigurs
   Chagatai

Estatus oficial
Oficial en:
Luenga propia de: {{{propia}}}
Reconoixito en: {{{reconoixito}}}
Regulato por:
Codigos
ISO 639-1
ISO 639-2 chg
ISO 639-3 chg
SIL

O chagatai estió una luenga turquica que se parlaba en Asia Central en a Edat Meya y esdevinió a primera luenga literaria d'a familia turquica. Tenió muita importancia en tiempos de Tamerlán y estió tamién a luenga d'a clase dirichent en o Imperio Mogol d'A India. Ye una luenga relacionata con os standards actuals uigur y uzbeco.

Denominación[editar | editar código]

A denominación de chagatai ye por parlar-se y escribir-se en o Khanato Chagatai, estato que naixió en Asia Central como evolución d'o herencio de Chagatai Khan, fillo de Chinguis Khan.

Historia[editar | editar código]

Encara que tienga a denominación de chagatai, a luenga chagatai existiba ya enantes d'o Khanato Chagatai y Chagatai Khan. Lo suyo orichen estió quan arredol de l'anyo 1000 quan muitos turquicos de Transoxiana y Caixgar s'islamizoron y se creyó una nueva luenga literaria escrita en alfabeto arabe y con contenitos musulmans. Dica fins d'o sieglo XVI estió a gran luenga literaria turquica y a luenga que prenioron muitos habitants d'Asia Central en a Edat Meya.

Estió a luenga literaria d'os pueblos turquicos d'Asia Central u Turquestén dica as reformas lingüisticas que se facioron en o periodo sovietico, que conducioron a la creyación de diferents standards lingüisticos pa as diferents etnias y/u nacions turquicas (uzbeco, cazaco, turkmenio, ecetra). Os uzbecos consideran a lo idioma chagatai como idioma uzbeco y a la literatura chagatai como part d'a suya literatura.