Franco ripuario

De Biquipedia
Ir ta: navego, busca
Franco ripuario
Ripoarisch
Variedatz de l'alemán
Ripuarisch.png
Extensión d'o franco ripuario
Localización cheografica
Parlato en Flag of Germany.svg Alemanya
Lugar(s) principal(s) Renania d'o Norte-Westfalia, Renania-Palatinato, Lidje, Limburg
Estatus
Atras denominacions {{{atras denominacions}}}
Charradors ≈ 900,000
Oficial en
Reconoixito en {{{reconoixito}}}
Regulato por
Vitalidat Alta
Literatura
Escritors principals
Rasgos dialectals Alemán central
Codigos
ISO 639-1 de
ISO 639-2 deu
ISO 639-3 ksh
SIL

Lo franco ripuario (Ripoarisch en ripuario, Ripuarisch en alemán) ye lo sistema dialectal de l'alto alemán formato per las variedatz de l'alemán central més occidentals.

Filiación lingüistica[editar | editar código]

Lo franco ripuario s'incluye en os sistemas d'o franco meyo de l'alemán central y forma un grupo común con o franco moselán y lo franco renán.

Aspectos socioculturals[editar | editar código]

Situación cheografica[editar | editar código]

Lo suyo territorio s'extiende principalment per lo Land alemán de Renania d'o Norte-Westfalia, con qualques influencias menors a lo norte d'o Land de Renania-Palatinato, l'aria d'Eupen a la Belchica oriental, y per bells municipios a lo sud d'o Limburgo neerlandés. Las suyas buegas aproximatas son:

  • per lo norte, la linia de Benrath, que sinyala la raya tradicional entre lo baixo alemán y l'alemán central;
  • per lo sud, la buega entre los Länder alemans de Renania d'o Norte-Westfalia y Renania-Palatinato;
  • per l'ueste, l'aria entre Eupen y Aquisgrán;
  • per l'este, la redoldanza d'o lugar de Siegen.

Variación diatopica[editar | editar código]

Wikipedia
Ista luenga tien a suya propia Wikipedia. Puetz vesitar-la y contribuir en Wikipedia en Franco ripuario.

Las variedatz que conforman lo ripuario a ormino s'autodenominan Platt: Öcher Platt (ripuario d'Aquisgrán), Bönnsch Platt (ripuario de Bonn), Düsseldorfer Platt (ripuario de Düsseldorf), ecetra.

D'entre totas las variedatz, una d'as més conoixitas ye lo ripuario de Colonia, lo Kölsch.