Exeya d'Albarrazín

De Biquipedia
Ir ta: navego, busca
Iste articlo trata sobre Exeya d'Albarrazín. Ta atros emplegos d'o toponimo Exeya se veiga Exeya (desambigación).
Exeya d'Albarrazín
Municipio d'Aragón
Escudo d'armas
Entidat
 • País
 • Provincia
 • Comarca
Municipio
Flag of Aragon.svg Aragón
Teruel (provincia).svg Teruel
Sierra d'Albarrazín
Superficie 57,45 km²
Población
 • Total

434 hab. (2004)
Altaria 1031 m.
Distancia
 • 23 km

enta Teruel
Codigo postal 44110
Coordenatas 40°25’ 1’’N 1°21’ 0’’U
Exeya d'Albarrazín en Aragón
Exeya d'Albarrazín
Exeya d'Albarrazín
Situación d'Exeya d'Albarrazín en Aragón

Exeya d'Albarrazín (Gea de Albarracín en castellán) ye un municipio d'a provincia de Teruel, situato en a comarca d'a Sierra d'Albarrazín. A suya población ye de 434 habitants (2004), en una superficie de 57,45 km² con una densidat de 7,55 hab/km²

Cheografía[editar | editar código]

Ye situato en un glacis a lo piet d'a Sierra d'Albarrazín, fendo o suyo semontano.

Mugas[editar | editar código]

O suyo termin municipal muga con Bezas, Albarrazín, Cella, y con atra part d'o termin d'Albarrazín correspondient a Las Casiellas de Bezas.

Toponimia[editar | editar código]

En 1166, Alifonso II lo Casto cede a Calvet de Biel tierras y dreitos en l'aria d'Albarrazín pa pagar-li l'aduya en a conquiesta d'Albarrazín. Exeya ye entre as tierras que li da.

Insuper vero dono tibi aldeyam de Exeia, cum omnibus suis terminis populatis et heremis, et cum montibus et silvis et aquis, et sotis, et cum ingressibus et exitibus universis, hec atque omnia serie sicut superius continetur.

Pareix que en a más gran parte d'os textos posteriors fegura sin e como Xea, a diferencia d'atros toponimos teruelanos y zaragozanos en os que a e ye de tiempos más tardanos (Exarc, Exulv, Exaulín) u alterna a forma con e y sin e (Xiloca u Exiloca). Entre os textos tardanos on fegura con e inicial tenemos o Fogache de 1495, (on s'escribe Exea) y a versión d'o fuero de Teruel d'o sieglo XVI on replega un texto de 1461 d'as Cortz de Calatayú (on s'escribe Exea de Albarrazín). Encara en 1761 s'escribió un texto con o tetulo Madres Capuchinas del Convento de Exea de Albarracin.

Ye curioso que en Murcia, on reinó o Rei Lop que vendió a Taifa d'Albarrazín a lo navarro Pero Ruíz d'Azagra, i haiga un toponimo pareixito Lo Gea.

Por atra part o Fuero romanz de Teruel, en o suyo parrafo 504 tracta sobre o fuero y l'oficio d'os exeas (exeyas en un d'os dos manuscritos). Os exe(y)as son pastors que complementan l'oficio de pastor con o comercio. Tomás Lafuente Pérez interpreta este toponimo a partir d'o latín EXIRE y significaría "salida" referindo-se a una salida natural d'a Sierra d'Albarrazín.[1].

L'uso de l'apelativo d'Albarrazín encara que esporadico puet remontar-se a la baixa Edat Meya, en lo Fogache de 1405 ordenau en las Cortz de Maella s'escribe Exea de Albarazi:

...recebido de los hombres del lugar de Exea de Albarazi, que yes de la honorable dona Francisqua de Heredia...

Administración[editar | editar código]

Reparto de concellers[editar | editar código]

Eleccions municipals
Partito 1979 1983 1987 1991 1995 1999 2003 2007 2011
Partido de los Socialistas de Aragón 3
Partido Aragonés 3
Partido Popular 1
Total 7

Fiestas[editar | editar código]

Referencias[editar | editar código]

  1. (es) Tomás Lafuente Pérez: Toponimia en la comunidad de Albarracín. Revista Teruel, 49-50, 1973. p 210


 
Municipios d'a comarca Sierra d'Albarrazín
Albarrazín | Bezas | Bronchals | Calomart | Chabaloyas | Exeya d'Albarrazín | Fridas d'Albarrazín | Griegos | Guadalaviar | Monterd d'Albarrazín | Moscardón | Noguera d'Albarrazín | Oriuela | Pozondón | Rodenas | Royuela | Rubials | Saldón | Terrient | Toril y Masegoso | Torres d'Albarrazín | Tramacastiella | Val de Cuenca | Val Longuiello | Villar d'el Cobo