Declaración d'Independencia d'os Estatos Unitos
A Declaración d'Independencia d'os Estatos Unitos, leita solemnement en Filadelfia, constituye encara hue un d'os textos mas importants d'a historia contemporania. En ell quedoron proclamatos dos prencipios basicos que replegoron posteriorment os grans textos sobre dreitos fundamentals: «libertat y igualdat».
D'alcuerdo con a declaración, os nuevos estatos formoron una republica, dirichida por un president y una asambleya u Congreso, esleius totz dos por totz os habitants mayors d'edat d'o nuevo país d'Estatos Unitos. S'heba instituito, asinas, un rechimen democratico, fixando-se os dreitos y debers de gubernants y gubernaus en una lei fundamental u Constitución.
O destín d'a nueva nación se libró en una guerra con o Reino Unito (a dita Guerra d'Independencia d'Estatos Unitos) que estió dificil t'os estatounitenses mientres as tres primera anyadas. Dimpués, con l'aduya de franceses y espanyols y conducius por George Washington, aconsiguioron redotar a la suya antiga metropoli en as batallas de Saratoga (1777) y Yorktown (1781). Dos anyos dimpués se sinyaba o Tractato de París por o qua o Reino Unito reconoixeba a independencia d'os Estatos Unitos.