Cullestro

De Biquipedia

O cullestro u cullestre ye lo lequido segregato per as glandulas mamarias d'as fembras d'os mamiferos dende que son amanatas á parir dica os días siguients á lo parto, con una composizión pareixita d'a leit ordinaria, pero més rica en proteinas e graixa, que lo fan d'estar més espeso. O cullestro contien tamién inmunoglobulinas solubles en cantidaz importants, adestinatas á suplir a mengua d'éstas que tiene-i lo cadiello, leucozitos e altras sostanzias que no estarían guaire tepicas en a leit normal. A presenzia d'estas sostanzias e d'albumina le dan a color amarellisca.

En cualques tipos d'aus (p. ex. as columbiformes), o papo d'os adultos tamién secreta sostanzias espezials d'aparienzia serosa, que fan parte d'o suquet on i ban bañatas as restas solidas con que empapetan á os pollez. A sostanzia esta se diz cullestro de papo.

En a cultura tradizional, se diz que os animals chicoz (e tamién os ninons umans) eban de tetar o cullestro lo menos de so mai antes d'alpartar-los perque si no moriban. Esto pareix que tiene fundamento en a funzión d'inoculazión inmunolochica inizial ta la creyatura que lo cullestro l'alporta, dando-le os primers e prenzipals limfozitos maduros que demanan d'a mai, e ansinas priban que muera per infezions posteriors á lo parto. En as mullers sobreparitas d'enantes, cuan o chicot s'eba puesto salbar pero no pas la mai, el feban tetar de lo calabre ta que aprobeitás o cullestro materno, pos la teta d'a muller conserba lo refleixo d'espulsión de cullestro cuan o chicanón en espita ta fora dica cuantas oras que siga muerta. Ixo yera prenzipal ta que podese escapar, lo menos, o nino.