Chordata
De Biquipedia
| Cordatos Rechistro fosil: d'o precambrián dica l'autualidat. |
|||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Latimeria chalumnae |
|||||||||||||
| Clasificazión zentifica | |||||||||||||
|
Os cordatos (ditos zientificament chordata, d'o latín chorda = cuerda, cordón) son un tipo morfolochico, considerau en zoolochía, d'animals que presentan á lo menos en beluna d'as suyas fases de desarrollo una estrutura dita notocorda u cuerda dorsal.
Os cordatos, dende o punto de bista ebolutibo, son un grupo d'animals muit important, porque ye o grupo que as suyas espezies plegan t'a más gran dibersidat de nichos ecolochicos, y son as que han amostrau una capazidat más gran d'adautazión ta ambients más diferents, sobre tot, en tierra firme, anque muchas espezies son tamién totalment acuaticas u anfibias. Entre os cordatos destaca a suya capazidat d'autorregulazión y organizazión interna, y a posibilidat de puyar y mantenir a temperatura corporal en bels grupos (mamiferos y muxons prenzipalment). Ixes y atros fautors ban fer más gran a suya complexidat e ban meter, en o suyo momento, á la suya desposizión una capazidat unica ta controlar as suyas reaizions metabolicas y a perfezión d'un sistema nerbioso más complexo.
Contenius |
[editar] Carauteristicas chenerals d'os cordatos
- Simetria bilateral, con o cuerpo segmentau, con tres capas cherminals y un zeloma bien diferenziau.
- Cordón nerbioso siempre dorsal. Á partir d'iste cordón, en os animals más complexos, se desarrolla o zelebro y a medolla espinal.
- Estrutura de sostentazión, en posizión dorsal, clamada notocorda. S'espande de largo por tot o cuerpo y en bels animals i remane durant toda a bida. En atros (a mayoría) se torna en o esquinazo antes de naixer.
- En a suya fase larbal, toz tienen fendillas branquials en a farinche. Os bertebraus terrestres las pierden antes de naixer.
- Tienen un sistema dichestibo completo, con boca y ano.
- Se reproduzen sexualment, en a más gran parte d'os casos os sexos son separaus.
- A fecundazión puet ser tanto interna como esterna. D'entre os animals que la fan interna en i hai que fican buebos y en i hai que no.
- O corazón ye en posizión bentral.
- O escleto ye por adintro de l'organismo, y puet estar cartilachinoso u osio.
- Tienen musculatura estriada.
- Tienen coda dimpués de naixer.
- Tienen una farinche tremada (que tien dos funzions: dichestiba y respiradera).
- Epineura.
[editar] Cllasificazión d'os cordaus
En i hai dos subtipos: bertebraus y procordaus y dintro d'ellos muchismas atras subclases:
- Cordadaus
- Zefalocordaus
- Urocordaus
- Bertebraus
- Pteraspidomorphi (extixíus)
- Placodermos (extinchíus)
- Ostracodermos (extinchíus)
- Ziclostomos
- Condrictios
- Osteictios
- Anfibios
- Acorabis
- Reptils
- Abes
- Mamiferos
[editar] Clasificazión autual
Como a taxonomía ye cambeando de contino á mida que s'enanta en as imbestigazions sobre os organismos y sobre os taxa, güe s'ha dixau d'emplegar agrupazions que se consideran artifizials como yeran os Agnatos (peixes sin de bariellas) y os Gnatostomaus (peixes que sí que en teniban, autualment ficaus en un grupo de bertebraus clamaus cephalaspidomorphi -zefalaspidomorfos-). Atro nombre que encluye á os bertebraus y tamién á atros organismos ye Craneata, que encara s'emplega actualment.
En os bertebraus d'os grupos d'as abes, mamiferos, reptils, peixes y anfibios, a cuerda dorsal només i ye present en a cría, porque dimpuesas se ba sustituyendo por o esquinazo.

