Brunetto Latini
De Biquipedia
|
||||||||||||
Brunetto Latini, naxito d'a ziudat italiana de Florenzia á redol de 1220, y muerto en 1294, estió un notario, filosofo y politico florentín, que estió canzeller d'a Republica florentina en o sieglo XIII.
Brunetto Latini estió una d'as figuras prenzipals en o pensamiento politico umanista d'a Edat Meya.
Contenius |
[editar] Actibidaz politicas
As primeras trazas d'a suya presenzia en a bida politica d'a Republica de Florenzia estioron en 1224, con a sinnatura d'o notario Ser Brunectus Bonacorsi Latinus en beluns d'os decumentos diplomaticos florentins d'ixas calendatas, como o tratato de paz con Siena o con o partito güelfo d'Arezzo.
Cuan s'amanaba una guerra con a ziudat de Siena (que yera chibelina) aduyata por o rei Manfredo I de Sezilia, o Consello florentín encargó á Brunetto una ambaixada ta o rei de Castiella Alifonso X, encara que á o suyo retorno de l'ambaixada, sin resultatos, conoxió a redota d'os florentins en a batalla de Montaperti, o 4 de setiembre de 1260. Asinas, parte ta o esilio en Franzia.
[editar] Actibidaz culturals
Mientras a suya presenzia en Franzia, bibió en Montpeller, Arras y Bar-sur-Aube, y bels istoriadors creyen que impartió clases en a Sorbona de París. Brunetto s'adedica seis añadas á leyer, leyendo obras de Zizerón, Aristótil, Salustio, Martín de Braga u Vincent de Beauvais, á más d'o Roman de la Rose de Guillaume de Lorris. Tamién abió contactos con os esilatos florentins y con Carlos d'Anchú ta preparar o suyo regreso á Florenzia. Asinas, adedicó á Carlos d'Anchú a suya obra o Libro del Trasoro, una obra enziclopedica de tres libros escrita en picardo, que compilaba os conoiximientos d'a suya epoca.
[editar] Regreso á Florenzia
En 1266, por a influyenzia d'os ricos banquers florentins, y por a bitoria de Carlos d'Anchú en Benevento, os güelfos regresan á Florenzia, y con els regresa Brunetto Latini, que ye nombrato protonotario d'a Casa d'Anchú en a Toscana. Dende 1272, a suya sinnatura aparix como a sinnatura d'o canzeller d'a Republica florentina.
En a suya actibidat en a politica esterior, sinnó a paz con as republicas de Chenoba, Lucca y Pisa, encara que prenió distanzias con o despotismo de Carlos d'Anchú. Brunetti establió contactos diplomaticos con a Corona d'Aragón, i a istoriadora Julia Bolton-Holloway piensa que Brunetti prenió parte en a sombra en os feitos que portaron ta a sublebazión en Palermo y Sezilia en as clamatas Biespras sezilianas, o 31 de marzo de 1282.
[editar] As zagueras añadas
Brunetto Latini consagró as suyas zagueras añadas a l'amostranza. Dante Alighieri li adedicó o Canto XV d'o Infierno d'a suya obra Dibina Comedia, y reconoxeba que Brunetto yera o suyo mayestro y a influyenzia d'iste en a suya obra, chunto con Birchilio. Brunetti estió tamién o mayestro de Guido Cavalcanti, un poeta amigo de Dante. O istoriador Giovanni Villani afirmaba en o sieglo XIII que Brunetti yera o mayestro de l'amostranza d'os florentins, y que a suya figura yera o fundamento d'a bida politica d'a Republica florentina.
[editar] O suyo pensamiento politico
Estió un bulgarizador, que ufriba á a plebe florentina conoiximientos que dica ixe inte eban estato reserbatas ta os poderosos. Asinas, bulgarizó (ye dezir, traduzió) Etica a Nicomaco d'Aristótil u De Inventione de Zizerón. Esleyó istas obras por o suyo compromiso popular y republicán.
O suyo Libro del Trasoro tien un trasfondo d'una filosofía laico, que considera que a parabra ye o instrumento de l'azión politica por eszelenzia. Recupera as ideyas de Zizerón, seguntes as cualas a retorica, a zienzia de charrar bien, ye una zienzia zebil, porque o funzionamiento d'a ziudat y d'a soziedat zebil se basa en cómo os suyos ziudadans emplegan a palabra. Asinas, un emplego reflesibo y ponderato d'a palabra trayerá a paz zebil, y un emplego irreflesibo trayerá a biolenzia.
[editar] Enrastres esternos
Se beigan as imachens de Commons sobre Brunetto Latini.
- (it) Portal sobre Brunetto Latino.
- (it) Liber Liber, con obras de Brunetto Latini.
- (it) Giovanni Dall'Orto, Brunetto Latini.
- (it) Tommaso Giartosio, Dante e Brunetto Latini. Probien de: Perché non possiamo non dirci. Letteratura, omosessualità, mondo, Feltrinelli, Milán, 2004.
- (it) Concordanzias del Libro del Trasoro.