Belarrusia

De Biquipedia

Ir ta: nabego, busca
Рэспу́бліка Белару́сь
Respublika Biełaruś
Bandera de Belarrusia Escudo de Belarrusia
(En detalle) (En detalle)
Lema nazional:
Inno nazional: Мы, беларусы
Situazión de Belarrusia
Capital
 • Poblazión
Minsk
1.814.700
Mayor ziudat Minsk
Idiomas ofizials Belarruso, ruso
Forma de gubierno
President
Republica semipresidenzialista
Aleksandr Lukashenko
Independenzia
Declarata
Reconoxita
d'a URSS
27 de chulio de 1990
25 d'agosto de 1991
Superfizie
 • Total
Mugas
Posizión 83º
207.600 km²
3.098 km
Poblazión
 • Total (2006)
 • Densidat
Posizión 77º
10.293.011
50 ab./km²
PIB (PPA)
 • Total (2006)
 • PIB per capita
Posizión 78º
US$ 36.944 millons
US$ 3.808
Moneda Rublo (BYR)
Chentilizio
Zona oraria
 • en berano
UTC+2
UTC+3
Dominio d'Internet .by
Codigo telefonico +994
Prefixo radiofonico 4JA-4KZ
Codigo ISO 031 / AZE / AZ
Miembro de: ONU, OSCE, CEI.

A Republica de Belarrusia u Belarrusia ye un país d'Europa.

Contenius

[editar] Mugas

O territorio de Belarrusia muga en o sentito d'as agullas d'o reloch con Polonia a l'ueste, con Lituania a lo norueste, con una cantonera de Letonia a lo norte, con Rusia a lo norte a a l'este e con Ucraína a lo sur, con as Pauls d'o Pripet como muga natural con esta zaguera republica.

[editar] Poblazión

A mayor parte d'a poblazión ye bielorrusa, con una minoría polaca en estensas zonas de l'ueste muito reduzita dimpués d'a segunda Guerra Mundial, chicotas minorías de lituans e de tartres de Lituania tamién en l'ueste a man d'a muga con Polonia e Lituania, e inmigrants rusos e ucranians, muitos d'ellos benitos en o periodo sobietico.

[editar] Istoria

[editar] Periodo d'entreguerras

Cuan dimpués d’a Reboluzión d’Otubre as potenzias zentrals ocupan amplos territorios en o frent oriental, negozian con o nuebo gobierno ucranián e reconoxen un Estato lituán a lo que conzeden Grodno, Bialystok e Brest-Litovsk. Sin d’embargo o 25 de marzo de 1918 se problamó a republica nazional de Bielorrusia sin garra eco. Os polacos dende 1919 preboron de recuperar as mugas de 1772, estendendo a sobiranía polaca por os países rutenos que enantes yeran d’a Unión Polaco-Lituana. A guerra ruso-polaca conduze en 1920 a que o territorio d’os Bielorrusos quede dibidito en dos por una muga a l’este de Minsk, ratificata por o tratato de Riga o 18 de marzo de 1921.

O renaximiento cultural bielorruso se produze en a decada de 1920 en o costato sobietico d’a muga. A republica sozialista sobietica de Bielurrusia, establita o 1 de chinero de 1919 arredol de Minsk e Bobruisk será una republica costitutiba d’a URSS o 30 d’abiento de 1922 con Rusia, Ucraína e Trascaucasia. Entre 1924 e 1926 s’exampla con Polotsk, Vitevsk, Moguilov e Gomel. Queda una muga fixata entre Rusia e Bielorrusia corresponde a la muga entre Rusia e Polonia enantes de 1772. Por un tiempo se fa ofizial a luenga bielorrusa e se creya una elite intelectual bielorrusa, pero o Stalinismo reprimirá estas espresions e diezmará a clase intelectual.

[editar] Segunda guerra mundial

O Pacto chermano-sobietico de 1939 permite a los sobieticos ocupar a metat ozidental de Bielorrusia, baxo poder polaco. O exerzito royo fa limpiezas etnicas de poblazión polaca. Muitos polacos son deportatos. En 1941 os alemans atacan a la Unión Sobietica e ocupan Bielorrusia. S’organiza una resistenzia partisana que se mantién dica a contraofensiba sobietica de 1944. Os Einsatzgruppen eliminan a poblazión chodiga en a retaguardia d’as linias alemanas.

[editar] Postguerra e tornata a lo comunismo

En 1945 se creya una nueba muga con Polonia basata en a linia Curzon, considerata dende 1919 como muga etnica, encara que no lo beigan asinas os polacos. A Bielorrusia d’a postguerra teneba un menisterio d’Afers Esterios teoricament diferent d’a URSS, e Bielorrusia fa parte o memso que Ucraína d’os fundadors d’a ONU, pero o país dependeba en reyalidat d’a URSS de tot. A presión politica e cultural rusa ye muito fuerte, e por exemplo a meyatos d’a decada de 1980 no i eba garra escuela en Minsk que amostrase Bielorruso. A fins d’esta decada amanixió o Frente Popular Bielorruso. Bielorrusia fue o país més perchudicato por a esferra nucleyar de Chernobil de 1986.

[editar] Independenzia

A independenzia de Bielorrusia ye més resultato d’as zercustanzias que d’a boluntat nazional d’un pueblo que deseye a independenzia. Lo que quereban més os bielorrusos yera a fin d’a echemonía politica d’o Partito Comunista, unas eslezions libres e reparazions por a esferra de Chernobil.

O golpe melitar d’agosto de 1991 en Rusia significó a fin d’a URSS, y o 8 d’abiento de 1991 os presidents de Rusia, Bielorrusia e Ucraína firmoron a fin d’a URSS e a formazión d’a CEI (Comunidat d’Estatos Independients). Dende ixe inte Bielorrusia ha tenito buenas relazions con Rusia.

En setiembre de 1991 a republica prenió o nombre de Belarus en cuenta de Belorosija. Staniskav Chchkevitch esdebinió cabo d’Estato ‘’de facto’’, pero fue destituito e reemplazato en chinero de 1994 por Mietchislav Grib.


Bandera d'a Unión Sobietica Ex Unión de Republicas Sozialistas Sobieticas (URSS)
Armenia | Azerbaichán | Belarrusia | Cazaquistán | Cheorchia | Estonia | Letonia | Lituania | Moldabia | Quirguisistán | Rusia | Tachiquistán | Turkmenistán | Ucraína | Usbekistán


Bandera de la CEI Comunidat d'Estatos Independients (CEI)
Armenia | Azerbaichán | Belarrusia | Cazaquistán | Moldabia | Quirguisistán | Rusia | Tachiquistán | Turkmenistán | Ucraína | Usbekistán


Estatos d'Europa
Abjasia3 | Albania | Alemaña | Alto Karabakh3 | Andorra | Armenia2 | Austria | Azerbaichán1 | Belarrusia | Belchica | Bosnia e Erzegobina | Bulgaria | Cazaquistán1 | Croazia | Cheorchia1 | Chipre2 | Chipre d'o Norte2, 3 | Chequia | Dinamarca | Eslobaquia | Eslobenia | España1 | Estonia | Finlandia | Franzia1 | Grezia | Islandia | Irlanda | Italia1 | | Kosovo3 | Letonia | Liechtenstein | Lituania | Lusemburgo | Mazedonia | Malta | Moldabia | Mónegue | Montenegro | Noruega | Ongría | Osetia d'o Sur3 | Países Baxos | Polonia | Portugal | Reino Unito | Rumanía | Rusia1 | San Marino | Serbia | Suezia | Suiza | Transnistria3 | Turquía1 | Ucraína | Ziudat d'o Baticano
Dependenzias: Åland | Akrotiri e Dhekelia | Chibraltar | Guernési | Isla de Man | Jèrri
1 Parti d'o suyo territorio ye difuera d'Europa. 2 Se troba en Asia, pero tien relazions istorico-culturals con Europa. 3 Parzialment reconoxito

En atras luengas