Barcabo

De Biquipedia
Ir ta: navego, busca
Barcabo
Municipio d'Aragón
271.Barcabo - ilesia en plano amplo.jpg
Entidat
 • País
 • Provincia
 • Comarca
Municipio
Flag of Aragon.svg Aragón
Flag of Huesca (province).svg Uesca
Sobrarbe
Superficie 88,08 km²
Población
 • Total

103 hab. (2005)
Altaria 713 m.
Distancia
 • 66 km

enta Uesca
Codigo postal 22148
Parroquial
 • Diocesi
 •Arciprestato
 • Parroquia

Bispau de Uesca
Semontano y Sobrarbe
Alquezra
Ríos Vero
Coordenatas 42°14’24’’N 0° 4’ 8’’E
Barcabo en Aragón
Barcabo
Barcabo
Situación de Barcabo en Aragón

Barcabo (Bárcabo en castellán) ye un municipio d'a provincia de Uesca. A población ye de 103 habitants en una superficie de 88,08 km² y una densidat de 1,17 hab/km².

Bariedaz dialeutals de l'Aragonés Ista fuella ye escrita en baixo sobrarbés.

Fincante en as Siarras Exteriors d'o Prepirineu de Uesca, iste municipio resultó de l'asociación de bellos lugarons d'as sierras d'Olsón, vals de l'alto Vero y Viello Sobrarbe. A suya orografía ye definida por ra coexistencia de fincas d'altiplanas y versantes forestals mediterranias (montes de carrascas, coscollas, chinebreros y matullar) sulcadas por profundos barrancos a bells uns d'os quals se-i fan oi en diya esportes d'aventura.

Garro d'es nuclios que forman o municipio no supera bella treintena d'habitants, y ne son quantos els que compiten con l'uno de Barcabo en población, asinas, aa designación d'o nombre d'o municipio como Barcabo no pareixeba cosa si que aleatoria. Atros lugarons, pero, han remaso dica hoi en diya abandonaus, como en os casos de Suelves u quasi en os meses d'hibierno, de l'Eripol.

Cheografía[editar | editar código]

As rustidas y xutas versantes sud d'as sierras exteriors, en o pleno prepirineu ciarran, chunto con o municipio, a extensión de la comarca de Sobrarbe ent'os ya semontaneses municipios d'Azara, Colungo y Alquezra, a traviés d'un espectacular collau de penya calsinosa roya (Collau de San Caprasio), por a on trangan as auguas d'o Vero, más allá d'o lugar de Lecina. Ye precisament a ras fuents d'iste lugar a on que se-i troba ra vió naixedera d'iste important curso fluvial, con espelungas –as famosas Esplugas de Lecina– habitadas dend'o paleolitico, que trascruzará dimpués as tiarras d'o semontano ent'a morir a ra Cinca en a ciudat baixo montanyesa de Balbastro.

As siarras de Guara (bellos de lures famosos canyons amanixen-se a ro municipio) y d'Olsón ciarran o municipio per l'ueste y l'este respectivament, deixando o solo horizonte ubierto ent'o norte, a traviés de la irregular altiplana d'o Viello Sobrarbe, que se-i estendilla dic'a rengla imachinaria d'Almazore y l'Eripol ent'as afuevadas tiarras de l'Arcusa, ya en o municipio de l'Aínsa-Sobrarbe. O tozal de l'Asba, con es suyos 1743m, fote ra buega con os municipios de l'Aínsa-Sobrarbe y Boltanya.

Mugas municipals[editar | editar código]

l'Aínsa-Sobrarbe l'Aínsa-Sobrarbe l'Aínsa-Sobrarbe
Adauesca Rose des vents2.png l'Aínsa-Sobrarbe / Naval
Adauesca / Alquezra Alquezra / Colungo Oz y Costeán / Naval

Historia[editar | editar código]

A ocupación de muchos d'es lugars de l'actual municipio de Barcabo enzatere-se a tiempos prehistoricos, como s'heba dicho, feito demostrau por as pinturadas rupestres d'as Esplugas de Lecina, pero no estiore enta l'epoca visigotica quan a ro mesmo lugar s'alzaba ro monastiro de Sant Cucufate, oi en diya desapareixiu.

A epoca posiblement más important de la historia de Barcabo (como a tot ro que oi clamamos Viello Sobrarbe) estión os removitos sieglos VII y VIII, con l'arribada de la dominación sarradina ent'á tot ro baixo Sobrarbe, establemiento d'una muga (dimpués de bellos intentos arabes de transcruzar os pireneus) con ro Imperio Carolinchio de Francia. Ista muga estariba clamada Marca Hispanica y consistiriba durantes d'as anyadas posteriors en un conchunto de "tiarras ta dengún" que de facto estariban más a servicio d'os francos que no d'os sarradíns, per ra naturaleza cristiana d'as suyas chents.

A muga d'entre d'os territorios dominaus por os arabes y ros territorios de la Marca Hispanica estió, en ista parti d'o pais, en a fortificación de l'Aínsa, restando per tanto, os lugars de Barcabo baixo dominio musulmán. Ye por ixo que muitos historiadors situan l'orichen d'es fetos que esemboqueren en a derrota d'es musulmans de l'Aínsa precisament a istas fincas, y a más aberiba estau ro suco de cautivo d'as enrestidas posteriors de l'enzatanza d'a reconquista dende Sobrarbe, cómo a pavors d'os musulmans que habión de fortificar os lugars de Alquezra como muchos atros en a muga.

A influencia de la tiarra baixa fa-se patente a ista parti d'o Sobrarbe más que a garra atra, no nomás en a fesionomía de la vechetación, que contrastariba fuertement con a una de ras altas vals pirinencas, si que a más en l'uso d'os materials de construcción, a on se-i troba bella suerte de transición d'entre ra piatra y losa d'os Pireneus enta l'adoba y tellas d'o semontán.

Casa de Barcabo amostrando madonería d'adoba a la suya zaguera planta (Falsa), traza tipica de l'arquitectura baixo montanyesa

Camins[editar | editar código]

Camins, pistas y senders que naixcan d'o nuclio prencipal y vaigan ta altros lugars d'a redolada.

Betorz / Río Vero Almazore / L'Hespitalet (Ctra. A-2205)
Río Vero Reinel wind rose round.png
Lecina / Colungo (Ctra. A-2205) / Río Vero Suelves

Administración[editar | editar código]

Reparto de concellers[editar | editar código]

Eleccions municipals
Partito 1979 1983 1987 1991 1995 1999 2003 2007 2011
Partido de los Socialistas de Aragón 3
Partido Popular 2
Total 5

Alcaldes[editar | editar código]

Lista d'alcaldes
Lechislatura Nombre Partito politico
19791983
19831987
19871991
19911995
19951999
19992003
20032007
20072011
20112015 Carmen Lalueza Giral Partido de los Socialistas de Aragón

Monimentes[editar | editar código]

A ilesia d'o lugar ye consagrada ta Santa Cecilia y estió romanica en os suyos orichenes. Oi día se troban restas d'ista primichenia construcción a baixo de la moderna ilesia d'o sieglo XVIII, como un crismón a l'antiguo abside d'o templo.

Bellas trazas d'uno castiello amaneixen a poquez metros d'iste templo, sines que sían cosa remarcable, bi ha bellos segmentos de piatras y ras paretz exteriors d'o que podeba estar-ne ra capiella. No se'n conoixe l'orichen d'ista fortificación, ni la suya trascendencia defensiva a ra redolada.

Fiastas[editar | editar código]

Veyer también[editar | editar código]

Vinclos externes[editar | editar código]


Lugars d'o municipio de Barcabo
Almazore | Barcabo | Betorz | A Coloma | Eripol | Hespitalet d'Espluguiello | Lecina | Santa María de La Nuez | Suelves


Municipios d'a comarca Sobrarbe
L'Abizanda | L'Aínsa-Sobrarbe | Barcabo | Bielsa | Boltanya | Broto | A Buerda | Chistén | A Espunya | Fanlo | Fiscal | A Fueva | Palo | Plan | Puértolas | O Pueyo d'Araguás | Tella-Sin | Sant Chuan de Plan | Torla