A Riocha

A Riocha; La Rioja
	Comunidat autonoma d'Espanya
Bandera	Escudo
	;
Capital	Logronyo
Idioma oficial	Castellán
Entidat; • Estato	Comunidat autonoma; Espanya
Subdivisions	11 comarcas
Superficie; • Total	Posición 16 de 19; 5.045 km²
Población; • Total; • Densidat	Posición 17 de 19; 322.955 hab. (2011); 64,01 hab/km²
‎Chentilicio	Riochán/a
ISO 3166-2	ES-LO
President	Pedro Sanz Alonso (PP)
Estatuto d'autonomía	9 de chunio de 1982
Día d'A Riocha	9 de chunio
	Pachina web oficial

A Riocha (La Rioja en castellán) ye una comunidat autonoma d'o norte d'Espanya, uniprovincial, sin de costa, trescruzata por o río Ebro y o río Glera. Muga con o País Vasco y Navarra a lo norte, con Aragón a l'este, y con Castiella y Leyón a lo sud. Dica o 9 de chunio de 1982, quan s'aprobó o suyo Estatuto d'autonomía, feba parte d'a dita Castiella la Viella, y alavez se'n deciba oficialment provincia de Logroño.

A suya población ye de 322.955 habitants (2011) en una superficie de 5.045 km², con una densidat de población de 64,01 hab/km².

Almenistrativament, A Riocha se divide en 11 comarcas, con 174 municipios. A suya capital se troba en a ciudat de Logronyo, a on se troba a seu d'as suyas institucions politicas, estando l'actual President d'A Riocha Pedro Sanz Alonso, d'o Partido Popular.

Son famosos os suyos vins tintos, ditos riojas.

A patrona d'a provincia ye a Virchen de Val Vanera.

Prencipals localidatz [editar]

Ta más detalles, veyer l'articlo Lista de municipios d'A Riochaveyer os articlos [[{{{2}}}]] y [[{{{3}}}]]veyer os articlos [[{{{4}}}]], [[{{{5}}}]] y [[{{{6}}}]]veyer os articlos [[{{{7}}}]], [[{{{8}}}]], [[{{{9}}}]] y [[{{{10}}}]].

Logronyo — 152.650 habitants
Calagorra — 24.876
Arnedo — 14.425
Aro — 11.960
Alfaro — 9.813
Nachera — 8.404
Lardero — 8.118
Santo Domingo de la Calzada — 6.737
Villamediana de Iregua - 6.723

Toponimia [editar]

Ye un toponimo difícil de descifrar y bi ha bellas y diferents teorías que preban d'explicar-lo. En primeras se referiba a una zona restrinchita de l'actual comunidat autonoma. En navarro-aragonés meyeval estió o toponimo Riocha, con o fonema /ch/ escrito como i u como g, como veyemos en un texto en latín de 1133 referent a las mugas d'os dominios d'Alifonso lo Batallero:

Rege Adefonso regnante... in toto riuo de Oia usque Belforato

En castellán a evolución d'a g meyeval estió x en o sieglo XVI y dimpués j velar actual en o sieglo XVII. Por lo menos dende a creyación d'a provincia dita de la Rioja (a vegatas tamién escrita de la Riocha) se cheneralizó o nombre a tot o territorio actual.